Enter your Email Address to subscribe to our newsletters
- रक्षा मंत्री विशाखापत्तने कृतवान् बहुराष्ट्रिय समुद्री अभ्यास 'मिलनस्य' औपचारिकम् उद्घाटनम्
नव दिल्ली, 19 फरवरीमासः(हि.स.)।विशाखापत्तनमस्य पूर्वतटे प्रवर्तमानस्य बहुराष्ट्रिय-नौसैनिक-अभ्यासस्य “मिलन” इत्यस्य अन्तर्गतं चतु:सप्ततिदेशानां नौसेनाः सहभागीभवन्ति, येन समुद्रीय-संयोजनम्, सामूहिक-सुरक्षा तथा नियमाधारित-समुद्रीय-व्यवस्था सुदृढीक्रियते। अस्य अभ्यासस्य औपचारिक-उद्घाटनसमये रक्षा-मन्त्री राजनाथसिंहः उक्तवान् यत् यूएन कन्वेन्शन ऑन द लॉ ऑफ सीज इत्यस्य कानूनी-ढाँचे महता वैश्विक-नौसैनिक-आर्किटेक्चर द्वारा अधिकं सुदृढं कर्तुं शक्यते। सः अवदत् यत् भारतम् अन्तरराष्ट्रीय-नियमेषु तथा नौवहन-स्वातन्त्र्ये आधारितां समुद्रीय-व्यवस्थां निर्मातुम् इच्छति।
रक्षा-मन्त्री उक्तवान् यत् भारतं विश्वसनीयः विश्व-मित्रम् अस्ति तथा अस्मिन् क्षेत्रे रचनात्मकां विश्वसनीयां च भूमिकां निर्वहिष्यति। सः अन्तरराष्ट्रीय-समुदायं आह्वयत् यत् ते समुद्रे उद्भूतानां जटिलानां परस्पर-संबद्धानां च आव्हानानां प्रभावी-रूपेण समाधानं कुर्वन्तु तथा परस्पर-सम्मानस्य लेन-देन-भावनायाश्च आधारेण कार्यं कुर्वन्तु।
कालेन सह अन्तरराष्ट्रीय-शान्ति-स्थापने नौसेनायाः भूमिका अधिका अभवत्। गत-दशकेषु तीव्र-आर्थिक-विकासः जातः, येन अन्तरराष्ट्रीय-व्यापारे तथा परिवहने महती वृद्धिः अभवत्। रक्षा-मन्त्री उक्तवान् यत् अस्माकं जलप्रदेशान् तासां आतङ्कवादी-क्रियाणां विरुद्धं रक्षितुं आवश्यकम्, याः एतेषु प्रदेशेषु विस्तारं कुर्वन्ति।
राजनाथसिंहः विशेषतया उक्तवान् यत् प्राचीन-आपदाः, यथा समुद्र-दस्युता, समुद्रीय-आतङ्कवादः, अवैध-मीन-ग्रहणम्, मानव-तस्करी, साइबर-दुर्बलताः तथा आवश्यक-आपूर्ति-श्रृंखलासु व्यवधानम्, नवीन-आव्हानैः सह विद्यमानाः सन्ति। सः अवदत् यत् जलवायु-परिवर्तनं प्राकृतिक-आपदाः वर्धयति, येन मानवीय-सहायता तथा आपदा-निवारण-कार्याणि अधिकवारं कठिनानि च भवन्ति। सः अपि उक्तवान् यत् कापि नौसेना, यद्यपि सा अत्यन्तं सक्षमास्ति, एकाकिनी एतानि आव्हानानि निवारयितुं न समर्था। सुरक्षिततरं भवितव्यं सुनिश्चितुं नौसेनानां मध्ये सहयोग-वृद्धेः आवश्यकता अस्ति।
रक्षा-मन्त्री विशाखापत्तनमे नव-आसियान-सदस्य-देशानां नौसेना-प्रमुखैः तथा प्रतिनिधि-मण्डलैः सह संवादं कृतवान्। अस्मिन् सम्मेलने भारतस्य “एक्ट ईस्ट पॉलिसी” तथा सर्वेषां क्षेत्राणां सुरक्षा-विकासयोः परस्पर-समग्र-उन्नतेः दृष्टिकोणः अपि चर्चितः। सः उक्तवान् यत् अयं अभ्यासः १९९५ तमे वर्षे चतुर्भिः विदेशी-नौसेनाभिः सह आरब्धः आसीत्, यः अधुना चतु:सप्ततिदेशानां सहभागेन स्वस्य अद्यतनं महत्तमं संस्करणं प्राप्तवान्। सः इंडो-पैसिफिक-सहभागिनां मध्ये विश्वास-वृद्धौ तथा कार्य-संचालन-सूचना-विनिमये चीफ्स-कॉन्क्लेव तथा अन्ताराष्ट्रिय-फ्लीट-रिव्यू इत्यनयोः महत्त्वं प्रतिपादितवान्। चर्चायां वर्तमान-बन्दरगाह-चरणस्य अपि उल्लेखः जातः, यस्मिन् पनडुब्बी-विरोध-युद्धाभ्यासः, वायु-रक्षा तथा अन्वेषण-उद्धार-कार्याणि इत्यादिषु जटिल-समुद्रीय-अभ्यासेषु केन्द्रितम् आसीत्।
नौसेना-प्रमुखः एडमिरल दिनेश-के-त्रिपाठी बहुराष्ट्रिय-नौसैनिक-अभ्यासं “मिलन” इत्यस्य तुलना एकेन समुद्रीय-महाकुम्भेन अकरोत्, यस्मिन् विश्वस्य विविध-देशेभ्यः समुद्रीय-विशेषज्ञाः एकत्र भवन्ति। सः प्रतिपादितवान् यत् भारतम् इव समुद्रीय-राष्ट्रं दृढतया मन्यते यत् अद्यतन-समुद्रीय-आव्हानानि परस्पर-संबद्धानि सन्ति, येषां समाधानं केवलं सहयोगेन साझेदारी-भावेन च शक्यते। एडमिरल-त्रिपाठी उक्तवान् यत् मिलन-अवसरे नौसेनाः जटिल-समुद्रीय-युद्धाभ्यासेषु, अभ्यासेषु, व्यावसायिक-संवादेषु तथा सौहार्दपूर्ण-चर्चासु सहभागीभविष्यन्ति। एते संवादाः परस्पर-बोधं, विश्वासं तथा पारस्परिक-कार्य-समन्वय-क्षमतां वर्धयन्ति, तथा परस्पर-अनुभव-विशेषज्ञताभ्यां शिक्षणाय अपि सहायकराः भवन्ति।
--------------------------
हिन्दुस्थान समाचार