Enter your Email Address to subscribe to our newsletters
प्रथमसप्ताहे वर्षा, तदनन्तरं तापः वर्धिष्यते
भोपालम्, 01 मार्चमासः। अस्मिन् वारे मार्च-मासे मध्य प्रदेशे उष्णता स्वप्रखरतां दर्शयिष्यति। अनेकेषु नगरेषु तापक्रमः 40 डिग्री सेल्सियस् तः उपरि गन्तुं सम्भावना अस्ति। मासस्य आरम्भः मन्दवृष्ट्या भवितुं शक्नोति, परन्तु द्वितीयात् सप्ताहात् उष्णतायाः प्रभावः वेगेन वर्धिष्यते। दिनेन सह रात्रौ अपि तापक्रमः वृद्धिमयः भविष्यति।
मौसम-विभागानुसारं, मार्च-तः मई-मासपर्यन्तं प्रदेशे सामान्यात् अधिकः तापक्रमः भवितुं सम्भावना अस्ति। उष्णतायाः प्रभावः मार्च-मासादेव दृश्येत, यदा तु 'लू' (उष्णवातः) इत्यस्य प्रभावः अप्रैल-मई मासयोः अधिकः भवितुं शङ्का अस्ति। अस्मिन् काले दिन-रात्र्योः द्वयोः अपि तापक्रमयोः वृद्धिः अङ्किता भविष्यति। ४ मार्च दिनाङ्कस्य रात्रौ पश्चिम-हिमालयी-क्षेत्रे सक्रियमाणस्य नूतनस्य 'वेस्टर्न डिस्टर्बेंस' (पश्चिमी-विक्षोभः) इत्यस्य प्रभावः दिनद्वयानन्तरं मध्य प्रदेशे अपि दृश्येत। केषुचित् क्षेत्रेषु मन्दवृष्ट्याः सम्भावना अस्ति। ततः परं तापक्रमः २ तः ३ डिग्री पर्यन्तं वर्धिष्यते। आगामिषु चतुर्षु दिनेषु अधिकतम-तापक्रमः निरन्तरं उपरि गमिष्यति।
30 नगरेषु तापक्रमः 30 डिग्री तः अधिकः -
शनिवासरे प्रदेशस्य ३० नगरेषु अधिकतम-तापक्रमः ३० डिग्री वा ततः अधिकः अङ्कितः। भोपाल-नगरे 32.4, इन्दौर-नगरे 31.1, ग्वालियर-नगरे 32.5, उज्जैन-नगरे 30.5 तथा जबलपुर-नगरे 33.4 डिग्री तापक्रमः अभवत्। सर्वाधिकं 35 डिग्री तापक्रमं खरगोन-नगरे प्राप्तम्।
मार्च-मासे ऋतुत्रयस्य प्रभावः -
गत-दशवर्षाणां आँकडा-अनुसारं, मार्च-मासे प्रदेशे दिने उष्णता, रात्रौ शैत्यं तथा मध्ये-मध्ये वर्षायाः प्रवृत्तिः अस्ति। अस्मिन् वारे अपि तादृशः एव स्वभावः भविष्यति इति सङ्केताः सन्ति। भोपाल-इन्दौर-उज्जैन नगरेषु अधिकतम-तापक्रमः ४० डिग्री तः उपरि गन्तुं शक्नोति, यदा तु रात्रौ तापक्रमः १० तः १७ डिग्री पर्यन्तं भवितुम् अनुमानम् अस्ति। ग्वालियर-नगरे मार्च-मासे सर्वाधिकं परिवर्तनं दृश्यते। अत्र रात्रौ तापक्रमः ८ डिग्री पर्यन्तं पूर्वं प्राप्तः। जबलपुर-नगरे दिने तीक्ष्णोष्णता रात्रौ च शैत्यस्य प्रभावः भवति।
अप्रैल-मई मासयोः प्रचण्डोष्णता -
मौसम-विभागानुसारम्, अस्मिन् वर्षे अप्रैल-मई मासौ सर्वाधिकम् उष्णौ भविष्यतः। ग्वालियर, चम्बल, जबलपुर, रीवा, शहडोल, सागर संभागस्य जनपदेषु तापक्रमः 45 डिग्री तः अधिकः भवितुं शक्नोति। भोपाल, इन्दौर, उज्जैन, नर्मदापुरम् संभागस्य क्षेत्रेषु अपि तीव्र-उष्णतायाः आशा अस्ति।
हिन्दुस्थान समाचार / अंशु गुप्ता