पटनानगरम्, २५ मार्चमासः (हि.स.)। चतुर्दिवसीयस्य चैती-छठ-महापर्वणः समापनं बुधवासरे उदीयमानाय भगवते भास्कराय अर्घ्य-अर्पणेन श्रद्धा-भक्ति-परिपूर्णे वातावरणे सम्पन्नम् अभवत्। प्रातःकाले एव व्रती-स्त्रियः पुरुषाश्च नदी-घाटेषु, सरःषु जलाशयेषु च तीरं प्राप्य उदित-सूर्य-दर्शनाय प्रतीक्षां कुर्वन्त्यः आसन्।

प्रातःकाले एव घट्टेषु धार्मिक-आस्थायाः अद्भुतं दृश्यं दृष्टम्। वातावरणं छठी-मैय्या-गीतैः भक्ति-भावेन च निनादितम् अभवत्। यदा क्षितिजे सूर्यस्य प्रथम-किरणः दृष्टः, तदा व्रतिनः जले स्थित्वा पूर्ण-श्रद्धया विधि-विधानपूर्वकं भगवते भास्कराय अर्घ्यं अर्पितवन्तः। अस्मिन् समये व्रतिनः स्व-परिवारस्य सुख-समृद्धि-स्वास्थ्य-कल्याणानां कामनां कुर्वन्तः दृष्टाः।

अर्घ्य-प्रदानानन्तरं व्रतिनः पारणं कृतवन्तः, येन सह द्विसप्तति-होराभ्यः (७२) आरभ्य प्रचलितं कठिनं निर्जल-व्रतं सम्पन्नम् अभवत्। पारण-समये व्रतिनः पारम्परिकं प्रसादं स्वीकृत्य स्व-व्रतस्य समापनं कुर्वन्ति। अस्मिन् अवसरे गृहे गृहे प्रसाद-वितरणस्य आयोजनम् अपि कृतम्, यस्मिन् ठेकुआ-फलादयः अन्तर्भूताः आसन्।

समग्र-आयोजन-कालमध्ये घट्टेषु सुरक्षा-व्यवस्थायाः सुदृढाः प्रबन्धाः कृताः आसन्। प्रशासनस्य पक्षतः स्वच्छता-प्रकाश-व्यवस्था-सुरक्षार्थं पर्याप्त-संख्यायां आरक्षक-बलस्य नियुक्तिः कृता आसीत्। तेन सह स्थानीय-स्वयंसेवी-संस्थाः सामाजिक-सङ्घटनानि च श्रद्धालूनां साहाय्ये महत्त्वपूर्णां भूमिकां निर्वहन्ति स्म।चैती-छठ-महापर्व, यत् वर्षे द्विवारं मन्यमानयोः छठ-पर्वणोः एकम् अस्ति, बिहार-पूर्व-उत्तर-प्रदेश-प्रदेशयोः जनानां कृते विशेषं धार्मिक-सांस्कृतिक-महत्त्वं धारयति। एतत् पर्व प्रकृति-सूर्य-उपासना-लोक-आस्थायाः प्रतीकः मन्यते, यस्मिन् शुद्धता-संयम-अनुशासनानां विशेषः विचारः क्रियते।

चतुर्दिनात्मकस्य अस्य महापर्वणः आरम्भः नहाय-खाय-इत्यनेन भवति, ततो खरना, सन्ध्या-अर्घ्यं, अन्ते च उषा-अर्घ्येन सह अस्य समापनं भवति। अस्मिन् अवधौ व्रतिनः कठोर-नियमान् पालयन्तः उपवासं कुर्वन्ति तथा पूर्ण-निष्ठया भगवन्तं सूर्यं छठी-मैय्यां च आराधयन्ति।

हिन्दुस्थान समाचार / अंशु गुप्ता