Enter your Email Address to subscribe to our newsletters
-
-भारतीय अध्यात्मनः केंद्रेषु काशी, अयोध्या, मथुरा इत्येषु भविष्यति पर्यटन सुविधानां विकासः
-आईआईएम लखनऊ स्वीये अध्ययने योगीसर्वकारस्य टेंपल इकॉनामी इत्यस्य प्रशंसा कृता
लखनऊ, 26 मार्चमासः (हि.स.)। उत्तरप्रदेशः पर्यटनक्षेत्रे यां नूतनां सफलताकथां लिखति सा केवलं पर्यटकानां अभिलेखसंख्यायाः पर्यन्तं सीमिता नास्ति अपितु सा व्यापकस्य सांस्कृतिकपुनर्जागरणस्य प्रतीकत्वेन प्रतिष्ठिता अस्ति। उत्तरप्रदेशे आस्था अर्थव्यवस्था च परस्परपूरकत्वेन स्थित्वा पर्यटनस्य विकासयात्रायै नूतनां दिशां ददातः।
अस्यां दिशि मुख्यमन्त्रिणः योगी आदित्यनाथस्य दृष्ट्या अनुकूलिताया पर्यटननीति २०२२ इत्यस्य सफलक्रियान्वयनेन सह इकोटूरिज्मस्य विकासः पर्यटनसुविधानां अवसंरचनात्मकसुधाराः उत्तमा संयोजकता सुदृढा विधिव्यवस्था विमानस्थानकानां द्रुतमार्गाणां तथा परिवहनसेवानां विस्तारः च उत्तरप्रदेशे पर्यटनविकासे महत्त्वपूर्णां भूमिकां निर्वहन्ति। तस्य सर्वकारस्य टेम्पल् एण्ड् फेस्टिवल् इकॉनमी इति आदर्शः उत्तरप्रदेशं वैश्विकस्पिरिचुअल् टूरिज्म् हब् इति रूपेण विकसितुं सहायकरः अभवत्। भारतीय प्रबन्ध संस्थान लखनऊ संस्थया अयोध्यायां पर्यटनविषये कृताध्ययने अस्य आदर्शस्य प्रशंसा कृता।
योगीसर्वकारस्य नववर्षीयशासनकाले उत्तरप्रदेशः पर्यटनक्षेत्रे उल्लेखनीयां प्रगतिं प्राप्तवान् यत् पर्यटनाङ्कैः अपि सिद्ध्यति। २०१७ तमे वर्षे प्रायः २३.७५ कोटि पर्यटकाः आगताः २०१९ तमे वर्षे च एषा संख्या द्विगुणिता भूत्वा ५४.०६ कोटिं प्राप्तवती। कोविडमहामार्याः काले किञ्चित् ह्रासः अभवत् किन्तु पर्यटननीति २०२२ इत्यस्य प्रभावीक्रियान्वयनेन शीघ्रं पुनरुत्थानम् अभवत्। फलतः २०२४ तमे वर्षे ६४.९१ कोटि पर्यटकानां सह उत्तरप्रदेशः देशे सर्वाधिकघरेलूपर्यटकयुक्तः राज्यः अभवत् विदेशीपर्यटकानां विषये च चतुर्थस्थानं प्राप्तवान्। २०२५ तमे वर्षे महाकुम्भ २०२५ आयोजनात् पर्यटकसंख्या १५६.१८ कोटिपर्यन्तं वर्धिता। गत ९ वर्षेषु पर्यटकसंख्या प्रायः सप्तगुणिता अभवत् तथा अधुना राष्ट्रीयपर्यटनस्य २१.९ प्रतिशतं भागः उत्तरप्रदेशस्य अस्ति।
एतया नीत्या प्रदेशे पर्यटनाधारितार्थव्यवस्थायां मौलिकः परिवर्तनः अभवत्। होटल् होमस्टे इकोटूरिज्म् वेलनेस तथा एड्वेन्चर् टूरिज्म् इत्यादिषु २२ क्रियासु प्रोत्साहनं दत्तम् निवेशाधारितसहायता अपि प्रदत्ता। अद्यावधि ३६६८१ कोटिरूप्यकाणां निवेशलक्ष्यं सिद्धम् १६८४ अधिकाः पर्यटनएककाः पंजीकृताः येन ५ लक्षाधिकरोजगारनिर्माणं जातम् विशेषतः महिलासहभागिता अपि वर्धिता।
धार्मिकसांस्कृतिकपर्यटनस्य सुदृढीकरणार्थं अयोध्या देवीपाटन ब्रज विंध्याचल चित्रकूट नैमिषारण्य शुक्तीर्थ इत्यादिषु तीर्थविकासपरिषदः निर्मिताः। रामायण कृष्ण बौद्ध जैन सूफी तथा स्वतन्त्रतासंग्रामपर्यटनपरिपथाः निर्मिताः ८३ धार्मिकमार्गाणां विकासः कृतः येन यात्रासु सुगमता वर्धिता।
सांस्कृतिकविरासतस्य संरक्षणेन पर्यटनक्रियाः अपि वर्धिताः। कौशाम्ब्यां संग्रहालयः बाराबङ्क्यां बाबू केडी सिंह संग्रहालयः मेरठे १८५७ स्वातन्त्र्यसंग्रामसंग्रहालयः गोरखपुरे शहीदस्मारकः प्रयागराजे आजाद् पार्क् देखो प्रयागराज अनुभवः बुन्देलखण्डे विरासतस्थलविकासः अयोध्यायां अन्तरराष्ट्रीयरामायणवैदिकसंस्थानम् कुशीनगरे बुद्धथीमपार्कः आग्रायां बटेश्वरः श्रावस्त्यां समेकितपर्यटनविकासः इत्यादयः उल्लेखनीयाः।
इकोटूरिज्मस्य प्रोत्साहनार्थं २०२२ तमस्य अगस्तमासे इकोटूरिज्म् बोर्डः स्थापितः। दुधवा कतर्नियाघाट पीलीभीत टाइगर् रिजर्व् अमानगढ़ सोहगीबरवा इत्यादिषु स्थलेषु नाइट् स्टे वॉचटॉवर् नेचर् ट्रेल् होमस्टे पक्षीदर्शनम् इत्यादयः सुविधाः विकसिताः। राज्ये ४९ इकोटूरिज्म् परियोजनाः आरब्धाः २३४ ग्रामाः ग्रामीणपर्यटनाय चयनिताः।
टेम्पल् एण्ड् फेस्टिवल् इकॉनमी आदर्शः पर्यटनविकासस्य प्रमुखः कारणः अभवत्। अयोध्यायां राममन्दिरप्राणप्रतिष्ठया पर्यटकसंख्या २०१७ तमे वर्षे २.८४ लक्षात् २०२४ तमे वर्षे १६.४४ कोटिपर्यन्तं वर्धिता २०२५ तमे वर्षे २९.९५ कोटिः अभवत्। वाराणस्यां काशीविश्वनाथधामपरियोजना प्रयागराजे कुम्भमहोत्सवः महाकुम्भः च पर्यटनं वर्धितवन्तः।
उत्तरप्रदेशे उत्सवाः दिव्यभव्यरूपं प्राप्तवन्तः। अयोध्यायाः दीपोत्सवः वाराणस्याः देवदीपावली मथुरायाः ब्रजहोली उत्सवः च देशविदेशीयपर्यटकान् आकर्षयन्ति। महाकुम्भे २०२५ ६६.३० कोटिसंख्यकाः पर्यटकाः आगताः। ललितपुरस्य लखरीमेला बुलन्दशहरस्य कार्तिकपूर्णिमामेला मेरठस्य नौचन्दीमेला आग्रायाः बटेश्वरपशुमेला बलियायाः ददरीमेला इत्यादयः अपि भव्यरूपेण आयोजिताः येन होटल् उपहारगृह परिवहन व्यापार तथा सेवाक्षेत्रे प्रत्यक्षलाभः अभवत्।
---------------
हिन्दुस्थान समाचार