चंडीगढ़नगरम्, १७ अप्रैलमासः (हि.स.)। पंजाब-राज्ये कृषक-सङ्घटनैः अद्य आयोजनीयं रेल-रोको-आन्दोलनम् अधुना स्थगितं कृतम्। पञ्जाब-सर्वकारेण कृषकेभ्यः त्रिदिनानां समयः याचितः आसीत्, तदेव मनसि निधाय सर्वैः सङ्घटनैः अद्यतनं कार्यक्रमं स्थगयितुं निर्णयः कृतः।

कृषक-नेता सर्वनसिंहपंधेरः उक्तवान् यत् अयं निर्णयः विविध-कृषक-सङ्घटनानां आभासी (जूम)-सभान्तरं सर्वसम्मत्याऽङ्गीकृतः। पूर्वं एतत् आन्दोलनं मध्याह्ने १२ वादनात् अपराह्णे ३ वादनपर्यन्तं सञ्चालनाय निश्चितः आसीत्, यस्य अन्तर्गतं समग्रे राज्ये रेल-सेवाः निरोद्धुं योजना आसीत्। तेन उक्तं यत् राज्य-सर्वकारस्य मन्त्रिमण्डल-सभा अपि प्रस्ताविता अस्ति, अतः समाधानाय सर्वकाराय अवसरः दातव्यः इति मन्यते।कृषक-नेतारः वदन्ति यत् गत-१०-१५ दिनेषु राज्यस्य मण्डीषु कृषकाः महतीं समस्यां अनुभवन्ति। गोधूम-क्रयणस्य वहनस्य च विलम्बेन कृषकाः स्व-फलानि गृहीत्वा मण्डीषु उपविष्टाः सन्ति, येन ते आर्थिक-मानसिक-कष्टान् अनुभवन्ति। तैः उक्तं यत् अस्य आन्दोलनस्य प्रमुखम् उद्देश्यं केन्द्रीय-सर्वकारात् गोधूम-क्रय-नियमेषु शिथिलतां प्राप्तुम् आसीत्।

कृषक-नेतारः आरोपं कुर्वन्ति यत् पञ्जाब-सर्वकारेण अस्मिन् विषये विलम्बेन क्रिया कृता। तेषां मतम् अस्ति यत् हरियाणा-राज्यं पूर्वमेव केन्द्र-सर्वकाराय पत्रं प्रेषितवान्, तथा राजस्थान-राज्येन अपि ५ अप्रैलमासे कृषकाणां समस्याः निवेदिताः। तस्य विपरीतं पञ्जाब-सर्वकारेण रेल-रोको-आन्दोलनस्य घोषणानन्तरमेव केन्द्राय पत्रं प्रेषितम्, येन समस्या अधिकता प्रापिता। कृषकाणां मतानुसारं एषा स्थितिः भगवंत-मान-नेतृत्वयुक्तस्य पञ्जाब-सर्वकारस्य तथा अरविंदकेजरीवाल-नीतिषु विलम्बस्य कारणेन उत्पन्ना। तथापि अधुना केन्द्रीय-सर्वकारेण नियमेषु शिथिलतायाः सम्भावना व्यक्ता, येन शीघ्रमेव क्रय-प्रक्रिया सुचारु भविष्यति इति आशा अस्ति।

कृषक-सङ्घटनानि अवदन् यत् शनिवासरे लुधियाना-नगरे संयुक्त-किसान-मोर्चा-इत्यस्य महत्त्वपूर्णा सभा आहूता, यस्याम् अग्रिम-रणनीतिः निर्धारिता भविष्यति। तैः अपि उक्तं यत् सर्वकारेण केचन माध्यमैः च एषः प्रचारः क्रियते स्म यत् रेल-रोको-आन्दोलनेन सामान्य-जनाः क्लेशं अनुभविष्यन्ति। अस्य पक्षस्य विचारं कृत्वा जन-असुविधां निवारयितुं एषः निर्णयः स्वीकृतः। यद्यपि तेषां मतम् अस्ति यत् त्रिघण्टात्मक-आन्दोलनेन महत् प्रभावः न भवति, तथापि सर्वकारः तेषां आन्दोलनं दुर्बलीकर्तुं प्रयतते इति।

कृषक-नेतारः राज्यस्य कृषकान् श्रमिकान् च प्रति आह्वानं कृतवन्तः यत् ते सजगाः सिद्धाश्च स्युः। यत्र कुत्र मण्डीषु क्रय-सम्बद्धाः समस्याः दृश्यन्ते, तत्र स्थानीय-स्तरे एकत्रिताः सन्तः क्रियाः कर्तुं शक्यन्ते। कृषक-सङ्घटनानि सञ्चेतनां दत्तवन्ति यत् यदि त्रिदिनेषु अन्तर्गतं समस्या न समाधानं प्राप्स्यति, तर्हि ते स्वम् आन्दोलनं अधिकं तीव्रं करिष्यन्ति।

हिन्दुस्थान समाचार / अंशु गुप्ता