कोलकातानगरम्, १६ मे-मासः (हि.स.)। पश्चिमबङ्ग-राज्ये दीर्घ-प्रतीक्षायाः अनन्तरम् अधुना केन्द्र-सर्वकारस्य महत्त्वाकाङ्क्षिणी “पी.एम.-श्री-विद्यालय-योजना” प्रवर्तयितुं सज्जा भवति। प्रायः त्रिवर्षीय-विलम्बस्य विवादस्य च अनन्तरं राज्ये अस्याः परियोजनायाः प्रारम्भस्य मार्गः स्पष्टः अभवत्।

देहली-नगरे १५ मे-मासे केन्द्रीय-शिक्षा-मन्त्रालयस्य राज्यस्य विद्यालय-शिक्षा-विभागस्य च मध्ये एकस्मिन् सन्धि-ज्ञापने (एम.ओ.यू.) हस्ताक्षरं कृतम्, यस्मिन् राष्ट्रीय-शिक्षा-नीतेः अनुरूपेण राज्ये अस्याः योजनायाः प्रवर्तनाय सहमतिः दत्ता। अधिकारिणाम् अनुसारं शीघ्रमेव अस्याः परियोजनायाः कार्यं आरभ्यते।

अस्याः योजनायाः अन्तर्गतं राज्यस्य प्रत्येकं खण्डात् न्यूनातिन्यूनम् एकस्य विद्यालयस्य चयनं भविष्यति, यत् आदर्श-विद्यालयरूपेण विकसितं करिष्यते। एतेषु विद्यालयेषु आधारभूत-संरचनातः अध्ययन-पद्धतेः पर्यन्तं व्यापक-परिवर्तनानि करिष्यन्ते, येन तानि समीपवर्ती-विद्यालयानां कृते उदाहरणरूपेण स्थापयितुं छात्राणां समग्र-विकासे च साहाय्यं कर्तुं शक्नुवन्ति।

केन्द्र-सर्वकारेण अस्याः योजनायाः कृते २७ सहस्र-कोटि-रूप्यकाधिकस्य व्ययस्य निर्धारणं कृतम्, यस्मिन् ६० प्रतिशतं धनं केन्द्र-सर्वकारः तथा ४० प्रतिशतं राज्य-सर्वकारः वहिष्यति। वर्ष २०२७ पर्यन्तं समग्र-शिक्षा-अभियानस्य अन्तर्गतं देशव्यापिनः सहस्रशः विद्यालयाः अस्यां योजनायां सम्मिलयितुं लक्ष्यं निर्धारितम् अस्ति।

पूर्वं तु अस्याः योजनायाः विषये तत्कालीनया ममता-बनर्जी-सर्वकारेण आपत्तिः व्यक्तीकृता आसीत्। तस्याः मतम् आसीत् यत् शिक्षा समवर्ती-सूच्याः विषयः अस्ति तथा च यदा राज्यं अपि अस्मिन् सहभागी अस्ति, तदा विद्यालयानां नाम्नः पूर्वं “पी.एम.-श्री” इति योजयितुं समुचितं नास्ति। अस्मात् कारणात् राज्ये अस्याः योजनायाः कार्यान्वयनं स्थगितम् आसीत्।राज्ये सत्तापरिवर्तनानन्तरम् अस्याः योजनायाः प्रवर्तन-प्रक्रिया तीव्रा अभवत् तथा अधुना तस्याः भूमिस्तरे कार्यान्वयनस्य सिद्धता आरब्धा अस्ति। प्रारम्भिक-चरणे प्रत्येकं जनपदस्य प्रत्येकस्मात् खण्डात् विद्यालयानां चयनं क्रियते, यानि चरणबद्ध-रीत्या आदर्श-विद्यालयेषु परिवर्तयिष्यन्ते।

शिक्षा-विभागस्य अनुसारं पूर्वमेव केचन केन्द्रीय-विद्यालयाः जवाहर-नवोदय-विद्यालयाश्च अस्य आदर्शस्य अन्तर्गतं विकसिताः सन्ति। अधुना राज्यस्य सर्वकारीय-विद्यालयाः सर्वकारीय-साहाय्य-प्राप्त-विद्यालयाश्च अपि अस्यां योजनायां सम्मिलयिष्यन्ते।

शिक्षा-जगतः अनेकैः विशेषज्ञैः संस्थाभिश्च अस्य निर्णयस्य स्वागतं कृतम् तथा आशा व्यक्तीकृता यत् अनेन राज्यस्य छात्रेभ्यः उत्तमा शिक्षा आधुनिक-सुविधाश्च प्राप्स्यन्ति।

Hindusthan Samachar / Divya Ranjan