काठमांडूः, 31 मईमासः (हि.स.)।

नेपालदेशस्य प्रधानमन्त्री बालेन्द्रशाहो भारतेन सह विद्यमानस्य लिपुलेख-लिम्पियाधुरा-सीमा-विवादस्य विषये ब्रिटेनदेशेन सह अपि चर्चा कृतवान्। नेपाल-सर्वकारस्य मतम् अस्ति यत् एषः विवादः ब्रिटिशशासनकालस्य ब्रिटिश-भारतस्य च ऐतिहासिकविषयः अस्ति, अतः अस्मिन् विषये ब्रिटेनदेशस्य अपि उत्तरदायित्वम् अस्ति।

संसदि विपक्ष-दलेन यूएमएल-पक्षेण भारत-चीन-देशयोः मध्ये लिपुलेख-लिम्पियाधुरा-प्रदेशं प्रति अधुना सम्पन्नायाः नूतनबोधताविषये सर्वकारस्य दृष्टिकोणः पृष्टः आसीत्। अस्य उत्तररूपेण रविवासरे प्रधानमन्त्रिणा शाहेन उक्तं यत् नेपाल-सर्वकारेण अस्मिन् विषये पूर्वमेव भारत-चीन-देशाभ्यां कूटनीतिकपत्रं प्रेषितम्। प्रधानमन्त्रिणोऽनुसारं भारतेन नेपालस्य कूटनीतिकप्रपत्रस्य उत्तरम् अपि प्रदत्तम्। तेन सूचितं यत् भारतेन अस्य विवादस्य समाधानार्थं उभयदेशीय-विशेषज्ञानां सहभागितया वार्तालाप-माध्यमेन समाधानस्य प्रस्तावः प्रस्तुतः।

प्रधानमन्त्रिणा शाहेन उक्तं यत् नेपाल-सर्वकारः भारतेन सह ब्रिटेन-देशेन अपि निरन्तरं चर्चां करिष्यति तथा कूटनीतिक-माध्यमैः अस्य सीमा-विवादस्य समाधानं कर्तुं प्रयतिष्यते।

लिपुलेख-लिम्पियाधुरा-कालापानी-प्रदेशाः दीर्घकालात् नेपालभारतदेशयोः मध्ये विवादस्य विषयाः सन्ति। नेपाल-देशस्य दावा अस्ति यत् एते प्रदेशाः तस्य ऐतिहासिक-भूभागस्य अंशाः सन्ति, यदा भारतदेशः एतेषु प्रदेशेषु प्रशासनिकनियन्त्रणं धारयति। विगत-वर्षेषु अयं विषयः नेपाल-भारत-सम्बन्धानां प्रमुख-कूटनीतिकविषयेषु अन्यतमः अभवत्।

---------------

Hindusthan Samachar / Dheeraj Maithani