रक्षा मंत्री राजनाथ सिंहः एएफए इत्यस्मिन् 217तमे संयुक्त दीक्षांत पदप्रयाणे अकरोत् निरीक्षणं, कथितवान्- आधुनिक युद्धस्य परिस्थितीनाम् अनुरूपं सज्जीकृतम्
-एएफएदलस्य 217तमे संयुक्त दीक्षांत पदप्रयाणे रक्षा मंत्री ड्रोन, एआई और साइबर तकनीकी उक्ता भविष्यस्य युद्धस्य निर्णायकशक्तिः हैदराबादम्, 13 जूनमासः (हि.स.)। रक्षामन्त्री राजनाथ सिंहः शनिवासरे हैदराबादस्थिते वायुसेनाअकादम्यां आयोजितायाः द्विशतसप्
राजनाथ सिंह हैदराबाद दौरे का दूसरा दिन


-एएफएदलस्य 217तमे संयुक्त दीक्षांत पदप्रयाणे रक्षा मंत्री ड्रोन, एआई और साइबर तकनीकी उक्ता भविष्यस्य युद्धस्य निर्णायकशक्तिः

हैदराबादम्, 13 जूनमासः (हि.स.)। रक्षामन्त्री राजनाथ सिंहः शनिवासरे हैदराबादस्थिते वायुसेनाअकादम्यां आयोजितायाः द्विशतसप्तदशाधिकैकशततमायाः संयुक्तदीक्षान्तपरेडस्य निरीक्षणं कृतवान् तथा नवनियुक्ताधिकारिणः आधुनिकयुद्धस्य परिवर्तमानानां चुनौतीनां अनुरूपं स्वं निरन्तरं सिद्धं कर्तुं आह्वानं कृतवान्। तेन उक्तं यत् भविष्यस्य युद्धेषु द्रोणयानानि कृत्रिमबुद्धिः साइबरक्षमताः रोबोटिकी अन्तरिक्षाधारितप्रौद्योगिक्यः च निर्णायकां भूमिकां निर्वहिष्यन्ति, अतः सैनिकाधिकारिणः प्रौद्योगिकीदक्षाः रणनीतिकदृष्ट्या सजगाश्च भवितुं आवश्यकम्।

परेडस्य सलामीं स्वीकृत्य रक्षामन्त्री भारतीयवायुसेनायां सम्मिलितान् नवनियुक्ताधिकारिणः अभिनन्दन् अवदत् यत् सशस्त्रबलसेवा केवलं व्यवसायः न अस्ति, अपितु राष्ट्रस्य प्रति सर्वोच्चसमर्पणस्य प्रतीकः अस्ति। तेन उक्तं यत् सैनिकस्य अधिकारिणः च कृते अनुशासनम् कर्तव्यनिष्ठा नेतृत्वक्षमता निरन्तराध्ययनस्य भावना च सर्वाधिकमहत्त्वपूर्णाः गुणाः सन्ति।

स्वस्य सम्बोधने राजनाथ सिंहः अवदत् यत् पारम्परिकयुद्धानां स्वरूपम् अधुना शीघ्रतया परिवर्तते। पूर्वं युद्धानि सैनिकानां शस्त्राणां च संख्यायाः आधारेण युध्यन्ते स्म, किन्तु अद्य युद्धक्षेत्रं प्रौद्योगिकी-आधारितं जातम् अस्ति। द्रोणयानानि उपग्रहाः साइबरयुद्धम् कृत्रिमबुद्धिः स्वायत्तशस्त्रप्रणाल्यः उन्नतनिगराणीतन्त्राणि च आधुनिकसैनिकाभियानानाम् अभिन्नः भागः जाताः सन्ति। तेन उक्तं यत् वर्तमानकाले संकटानि केवलं सीमाभ्यः एव सीमितानि न सन्ति, अपितु डिजिटल साइबरक्षेत्रयोः अपि नूतनप्रकारस्य परिस्थितीः समक्षम् आगच्छन्ति।

रक्षामन्त्री अधिकारिभ्यः उक्तवान् यत् ते केवलं वर्तमानप्रौद्योगिकीषु एव सीमिताः न भवन्तु, अपितु भविष्यस्य युद्धप्रणालीनां उद्भवमानप्रौद्योगिकीनां च बोधनं स्वीकर्तुं तथा तासां ग्रहणस्य क्षमता विकसितुं प्रयत्नं कुर्वन्तु। तेन उक्तं यत् आधुनिकसैनिकनेतृत्वस्य परिचयः परिवर्तमानपरिस्थितीनाम् अनुरूपं स्वं परिवर्तयितुं नवीनप्रौद्योगिकीनां प्रभावी उपयोगं कर्तुं च अस्ति।

तेन उक्तं यत् वैश्विकसुरक्षापरिदृश्यम् निरन्तरं परिवर्तते तथा सैनिकाधिकारिभिः प्रत्येकपरिस्थितेः शीघ्रम् मूल्याङ्कनं कर्तुं संसाधनानां श्रेष्ठोपयोगं कर्तुं तथा आवश्यकतायां स्वरणनीतीनां पुनर्संरचना कर्तुं क्षमता विकसितव्या। सफलः सैनिकाधिकारी स एव भवति यः कठिनासु अनिश्चितासु च परिस्थितिषु अपि सम्यक् निर्णयं कर्तुं समर्थः भवति।

राजनाथ सिंहः अधिकारिणः हार्ड वर्क इत्यनेन सह स्मार्ट वर्क इत्यस्य अपि अनुसरणं कर्तुं परामर्शं दत्तवान्। तेन उक्तं यत् अद्यतनः कालः नवाचारस्य अनुसंधानस्य प्रौद्योगिकी-उत्कृष्टतायाः च अस्ति। विश्वे ते एव राष्ट्राणि अग्रे गच्छन्ति ये विज्ञानं प्रौद्योगिकीं च स्वस्य सामरिकशक्तेः आधाररूपेण स्वीकृतवन्तः।

तेन उक्तं यत् अधुना केवलं विशालाः संसाधनसम्पन्नाः देशाः एव रणनीतिकश्रेष्ठतां न प्राप्नुवन्ति, अपितु लघुदेशाः अपि अत्याधुनिकप्रौद्योगिकीनां उन्नतशस्त्रप्रणालीनां नवोन्मेषीणां सैनिकरणनीतीनां च बलात् वैश्विकस्तरे प्रभावशालिनीं भूमिकां निर्वहन्ति।

रक्षामन्त्री अवदत् यत् विश्वे भविष्यन्ति प्रत्येकयुद्धात् संघर्षात् च सैनिकरणनीतिकाराः शिक्षां प्राप्नुवन्ति। तेन अधिकारिणः अनुरोधिताः यत् ते अन्ताराष्ट्रियघटनाक्रमान् समकालीनयुद्धान् च अध्ययनं कुर्वन्तु तथा तेषु प्राप्तान् अनुभवान् स्वस्य प्रशिक्षणस्य कार्यशैल्याः च अंशरूपेण स्वीकरोतु। तस्य अनुसारं निरन्तरं अध्ययनं स्वं अद्यतनं च स्थापयितुं कस्यापि सैनिकाधिकारिणः महती शक्तिः अस्ति।

स्वस्य सम्बोधनस्य अन्ते रक्षामन्त्री नवनियुक्ताधिकारिणः शुभकामनाः प्रदाय अवदत् यत् राष्ट्रस्य तेषु महान् आशाः सन्ति। तेन विश्वासः व्यक्तः यत् एते युवानः अधिकारिणः भारतीयवायुसेनायाः गौरवशालिन्यः परम्पराः अग्रे नयन्तः देशस्य सुरक्षा संप्रभुता सम्मानस्य च रक्षणे महत्त्वपूर्णां भूमिकां निर्वक्ष्यन्ति।वास्तवतः एषा द्विशतसप्तदशाधिकैकशततमा संयुक्तदीक्षान्तपरेड अनेकाभिः दृष्टिभिः ऐतिहासिकी आसीत्। एषा राष्ट्रियरक्षाअकादम्यां प्रशिक्षितानां महिलाकैडेटानां प्रथमदलस्य भारतीयवायुसेनायां कमीशनप्राप्तेः अपि महत्त्वपूर्णः अवसरः अभवत्। महिलाकैडेटाः राष्ट्रियरक्षाअकादम्याः स्नातकत्वं प्राप्त्वा वायुसेनाअकादम्यां शाखाविशिष्टप्रशिक्षणं प्राप्तवन्त्यः अधुना च भारतीयवायुसेनायाः अधिकारिण्यः रूपेण सेवां करिष्यन्ति। एतत् भारतीयसशस्त्रबलेषु लैङ्गिकसमानतायाः महिलासशक्तीकरणस्य च दिशि ऐतिहासिकी उपलब्धिः मन्यते।

समारोहस्य आकर्षणं भारतीयवायुसेनायाः वायुप्रदर्शनदलानां भव्यप्रदर्शनम् अपि आसीत्। सुखोई एसयू तीस एमकेआई युद्धविमानानि स्वकीयां युद्धक्षमतां प्रदर्शितवन्ति, यदा सारङ्ग उदग्रविमानस्य प्रदर्शनदलम् सूर्यकिरण वायुक्रीडादलं च आकाशे रोमाञ्चकान् कौशलप्रदर्शनान् कृत्वा उपस्थितान् दर्शकान् विमोहितवन्तौ।

अस्मिन् अवसरे वरिष्ठसैनिकाधिकारिणः प्रशिक्षकाः सैनिकानां परिवारजनाः बहुसंख्यया आमन्त्रिताः अतिथयः च उपस्थिताः आसन्। सम्पूर्णः समारोहः भारतीयवायुसेनायाः व्यावसायिकदक्षतायाः अत्याधुनिकप्रशिक्षणव्यवस्थायाः देशस्य वर्धमानानां रक्षाक्षमतानां च प्रभावशालिदृश्यं प्रस्तुतवान्।-------------

Hindusthan Samachar / Dheeraj Maithani