Enter your Email Address to subscribe to our newsletters
भुवनेश्वरम्, 04 जूनमासः (हि.स.)।ओडियासाहित्यजगतः प्रख्यातः कविः, नाटककारः, कलाइतिहासविद्वान्, अनुवादकः तथा पूर्वभारतीयप्रशासनिकसेवाधिकारी जगन्नाथप्रसाददासः जेपीदास इति नाम्ना प्रसिद्धः, बुधवासरस्य रात्रौ भुवनेश्वरस्थिते स्वनिवासे निधनं प्राप्तवान्। तस्य वयः नवतिवर्षाणि आसीत्।
जेपीदासस्य निधनात् ओडिशाराज्येन साहित्यसंस्कृतिकलालोकप्रशासनक्षेत्रेषु महत्त्वपूर्णयोगदानं ददतीं विशिष्टां सम्मानितां च विभूतिं नष्टवती। जेपीदासः तेषु विरलेषु व्यक्तित्वेषु अन्यतमः आसीत्, ये प्रशासनिकसेवायां सृजनात्मकसाहित्ये च समानरूपेण स्वामिटां छापां स्थापितवन्तः।
एकोनत्रिंशदधिकनवशततमवर्षस्य एप्रिलमासस्य षड्विंशतिदिने पुरीजिले जातः जेपीदासः १९५८ तमे वर्षे भारतीयप्रशासनिकसेवायां प्रविष्टवान्। स्वस्य प्रशासनिकजीवनकाले १९६५ ६६ वर्षयोः भीषणदुर्भिक्षस्य अनावृष्टेश्च समये कालाहाण्डीजिलाधिकारिरूपेण राहतकार्याणां प्रभावी सञ्चालनं कृत्वा व्यापकप्रशंसां प्राप्तवान्।
१९८४ तमे वर्षे स्वस्य प्रशासनिकजीवनस्य उत्कर्षकाले सः स्वेच्छया सेवानिवृत्तिं स्वीकृत्य स्वं पूर्णतया साहित्यसृजनात्मकगतिविधिषु समर्पितवान्। ततः परं सः आधुनिकओडियासाहित्यस्य प्रमुखस्तम्भेषु गणितः अभवत् तथा स्वस्य वैचारिकगाम्भीर्येण, नवोन्मेषीलेखनशैल्या तथा सांस्कृतिकदृष्ट्या व्यापकसम्मानं प्राप्तवान्।
तस्य प्रमुखेषु काव्यसङ्ग्रहेषु प्रथमपुरुषः, आह्निकम् तथा परिक्रमा इति कृतयः अन्तर्भवन्ति, याः आधुनिकओडियाकवितायाः महत्त्वपूर्णासु कृतिषु गण्यन्ते। साहित्यक्षेत्रे तस्य असाधारणयोगदानस्य कृते २००६ तमे वर्षे प्रतिष्ठितः सरस्वतीसम्मानः तस्मै प्रदत्तः।
स्वसिद्धान्तेषु दृढतया स्थितः जेपीदासः १९९० तमे वर्षे साहित्यअकादमीपुरस्कारं स्वीकर्तुं अस्वीकारितवान्। कवितायाः अतिरिक्तं तेन सूर्यास्तपूर्वरु तथा सुन्दरदास इत्यादिभिः प्रयोगधर्मिभिः आधुनिकनाटकैः ओडियारङ्गमञ्चाय नूतना दिशा प्रदत्ता। तस्य ऐतिहासिकः उपन्यासः देशकालपात्रम् ओडियासाहित्यस्य महत्त्वपूर्णकृतिषु परिगण्यते।
साहित्यकाराणां हितार्थं सर्वदा सक्रियः जेपीदासः पोएट्रीसोसाइटी इण्डिया इति संस्थां स्थापितवान् तथा चतुर्दशवर्षपर्यन्तं तस्याः अध्यक्षः आसीत्। द्विभाषिकलेखकरूपेण कुशलानुवादकरूपेण च तेन ओडियासाहित्यं स्वीडिश, उर्दू, फ्रेञ्च तथा आङ्ग्लभाषासहितानां विविधभाषाणां पाठकानां समीपं प्रापयितुं महत्त्वपूर्णा भूमिका निर्वहिता।
जेपीदासः कुशलः चित्रकारः कलाइतिहासस्य विद्वान् च आसीत्। ओडिशाराज्यस्य कलात्मकधरोहर्याः विषये तेन लिखिते ग्रन्थे पुरीपेन्टिङ्ग्स १९८२ तथा पामलीफमिनिएचर्स १९९१ इत्येते अद्यापि शोधकर्तृणां कलाअध्येतृणां च कृते महत्त्वपूर्णसन्दर्भग्रन्थरूपेण मान्ये स्तः।
---------------
Hindusthan Samachar / Dheeraj Maithani