Enter your Email Address to subscribe to our newsletters
नवदेहली, ०९ जूनमासः (हि.स.)। जनजातीयसमाजस्य महानायकः ‘धरती-आबा’ इति नाम्ना विख्यातः भगवत: बिरसामुण्डा-महोदयस्य बलिदान-दिवसे उपराष्ट्रपतिः सी.पी. राधाकृष्णनः, लोकसभाध्यक्षः ओम बिरला, केन्द्रीयगृहमन्त्री अमितशाहः इत्यादयः शीर्षनेतारः तस्मै श्रद्धाञ्जलिं अर्पयन्तः तस्य संघर्षं, बलिदानं तथा आदिवासी-अधिकाराणां संरक्षणे कृतं योगदानं स्मृतवन्तः।
उपराष्ट्रपतिः सी.पी. राधाकृष्णनः ‘एक्स’-माध्यमे लिखित्वा भगवान् बिरसा मुण्डा-महोदयं साहसस्य, स्वाभिमानस्य न्यायं प्रति च अटूट-प्रतिबद्धतायाः प्रतीकः इति वर्णयन् श्रद्धाञ्जलिं अर्पितवान्। सः अवदत् यत् ऐतिहासिक-उलगुलान-आन्दोलनस्य माध्यमेन बिरसामुण्डा-इत्यनेन उत्पीडनस्य विरुद्धं प्रतिरोधभावना जागरिता कृता तथा आदिवासीसमुदायाः स्वाधिकारान्, अस्मितां, सम्मानं च रक्षितुं प्रेरिताः।
लोकसभाध्यक्षः ओम बिरला-महोदयः भगवन्तं बिरसामुण्डां जल-अरण्य-भूमेः रक्षणाय जीवनं समर्पितवन्तं महान्तं जननायकम् इति वर्णयन् उक्तवान् यत् आदिवासीसमाजस्य सांस्कृतिक-अस्मितायाः अधिकाराणां च रक्षणार्थं तस्य संघर्षः भारतीयस्वतन्त्रतासङ्ग्रामस्य गौरवपूर्णः अध्यायः अस्ति।
केन्द्रीयगृहमन्त्री अमितशाहः उक्तवान् यत् बिरसामुण्डा-इत्यनेन उलगुलान-आन्दोलनस्य माध्यमेन आङ्ग्लशासनस्य विरुद्धं स्वाधीनतायाः घोषः कृतः। सः आदिवासीसमाजं स्वाधिकाराणां तथा परम्पराया: रक्षणाय संघटितवान् तथा जल-अरण्य-भूमेः संरक्षणं जनआन्दोलनरूपेण परिवर्तितवान्।
रक्षामन्त्री राजनाथसिंहः तं स्वाधीनतायै अन्तिमश्वासपर्यन्तं संघर्षकर्तारं जननायकम् इति वर्णयन् उक्तवान् यत् विदेशीशासनस्य अन्यायस्य च विरुद्धं तस्य संघर्षः अद्यापि राष्ट्रं प्रेरयति।
केन्द्रीयकृषि-एवं-कृषककल्याणमन्त्री शिवराजसिंहचौहानः तं स्वाधीनतासङ्ग्रामस्य महानायकम् इति वर्णयन् उक्तवान् यत् तस्य जीवनं देशाय प्रेरणायाः अमरं स्रोतः अस्ति। तथा च केन्द्रीयमन्त्री गिरिराजसिंहः मनोहरलालः च अपि श्रद्धाञ्जलिं अर्पितवन्तौ।
भाजपादलस्य राष्ट्रियाध्यक्षः नितिननवीनः उक्तवान् यत् अंग्रेजशासनविरुद्धं बिरसामुण्ड-इत्यस्य संघर्षः तथा आदिवासी-अधिकाराणां जागरण-अभियानं स्वतन्त्रतासङ्ग्रामस्य महत्त्वपूर्णः अध्यायः अस्ति।
काङ्ग्रेसाध्यक्षः मल्लिकार्जुन खरगे उक्तवान् यत् जल-अरण्य-भूमेः तथा आदिवासी-अस्मितायाः रक्षणाय कृतः तस्य उलगुलान-आन्दोलनम् अद्यापि जनान् प्रेरयति।
लोकसभायां प्रतिपक्षनेता राहुलगान्धी बिरसामुण्डां आदिवासी-अस्मितायाः अधिकाराणां च महानायकम् इति वर्णयन् उक्तवान् यत् तस्य संघर्षः विचारधारा च न्यायस्य समानतायाः च प्रेरणास्रोतः अस्ति।
काङ्ग्रेस-महासचिवा प्रियङ्का गान्धी वाड्रा अपि तं श्रद्धया आदिवासी-अधिकाररक्षणे तस्य योगदानं स्मृतवती।
दिल्ली-मुख्यमन्त्री रेखा गुप्ता उक्तवती यत् जनजातीय-अस्मितायाः तथा जल-अरण्य-भूमेः रक्षणाय ब्रिटिशशासनविरुद्धं तस्य नेतृत्वे कृतः ऐतिहासिकः उलगुलानः भारतीयस्वतन्त्रतासङ्ग्रामस्य अमरः अध्यायः अस्ति।
मध्यप्रदेश-मुख्यमन्त्री मोहन यादवः श्रद्धाञ्जलिं अर्पयन् उक्तवान् यत् सः देशाय सर्वस्वं समर्पितवान् तथा जनजातीयसमाजस्य अस्मितायाः संस्कृतेः च रक्षणाय निरन्तरं प्रयत्नशीलः आसीत्।
आम-आदमी-पार्टी-दलस्य राष्ट्रिय-संयोजकः अरविन्द-केजरीवालः उक्तवान् यत् अत्याचारी-आङ्ग्लशासनस्य विरुद्धं ‘उलगुलान’ उद्घोषकः धरती-आबा भगवान् बिरसा मुण्डा-महोदयः पुण्यतिथौ नमनाय योग्यः अस्ति। तस्य जीवनं विचाराश्च अद्यापि प्रेरणास्रोतांसि सन्ति।
उल्लेखनीयम् अस्ति यत् भगवान् बिरसा मुण्डा (१५ नवम्बर १८७५ – ०९ जून १९००) मात्रं २५-वर्ष-आयुषि राँची-कारागारे आङ्ग्लबन्धनेन सह अन्तिमश्वासं गृहीतवान्। सः ‘धरती-आबा’ इति नाम्ना अपि विख्यातः अस्ति।
Hindusthan Samachar / Divya Ranjan