– मन्त्रिणा पटेलेन स्वच्छ-भारत-अभियानस्य साधारणसभायाः अध्यक्षता कृता

भोपालनगरम्, १३ जुलाईमासः (हि.स.)। मध्यप्रदेशस्य पञ्चायत-ग्रामीण-विकास-श्रममन्त्री प्रह्लादसिंह-पटेलः अवदत् यत् स्वच्छता केवलम् अभियानं न, अपितु निरन्तर-जनसहभागितायाः सुव्यवस्थित-प्रबन्धनस्य च विषयः अस्ति। तेन निर्देशाः प्रदत्ताः यत् अपशिष्ट-सङ्ग्रहण-निष्पादनयोः कृते स्पष्टा नीति: निर्मीयताम् तथा पञ्चायत-खण्ड-समूहस्तरेषु उत्तर-दायित्वानां स्पष्टं निर्धारणं क्रियताम्। सः अवदत् यत् स्वच्छ-भारत-अभियानस्य प्रभावी-क्रियान्वयनाय दीर्घकालिकी कार्ययोजनां सज्जीक्रियताम्।

एतानि वचनानि श्रममन्त्रिणा पटेलेन सोमवासरे स्वच्छ-भारत-अभियानस्य साधारणसभायाः सभायाम् उक्तम्। मन्त्री पटेलः अवदत् यत् दशसहस्राधिक-जनसङ्ख्यायुक्तासु ग्रामपञ्चायतासु दृढ-प्लास्टिक-अपशिष्ट-प्रबन्धनाय प्राधान्यं दीयताम् तथा अग्रिम-विंशतिवर्षाणां आवश्यकतां दृष्ट्वा अपशिष्ट-निष्पादन-प्रबन्धनस्य उपायाः क्रियन्ताम्। तेन अपशिष्ट-परिवहनाय वाहनानां, संस्थानानां, सञ्चालन-व्यवस्थायाश्च सुव्यवस्थापनमपि बलपूर्वकम् उक्तम्।

मन्त्री पटेलः अवदत् यत् ग्रामीणक्षेत्रेषु विद्यालयान्, महाविद्यालयान् तथा अन्यान् संस्थानान् समूहाधारित-स्वच्छता-व्यवस्थया संयोजयितव्यम्। अपि च डस्टबिन्-पात्राणां प्रभावी-उपयोगः, ‘वॉश-ऑन-व्हील्स’ आदर्शस्य प्रभावी-प्रयोगः, सामुदायिक-स्वच्छता-परिसराणां तथा गोबर-धन-परियोजनानाम् प्रभावी-सञ्चालनस्य विषये विशेषं ध्यानं दीयताम्। तेन सीएसआर-निधेः उपयोगः अपशिष्ट-निष्पादन-एककानां विकासे, मल-कीचड-सेप्टेज-प्रबन्धनस्य प्रभावी-व्यवस्थायाः विकासे तथा मुक्तस्थले अपशिष्ट-निक्षेपण-प्रथायाः पूर्णतया उन्मूलने निर्देशाः प्रदत्ताः। मन्त्री पटेलः अवदत् यत् प्रदान-व्यवस्थायाः कृते मानक-सञ्चालन-प्रक्रिया अपि सज्जीक्रियताम्।

सभायाम् अधिकारिभिः सूचितं यत् एक-अप्रैल-मासात् दृढ-अपशिष्ट-प्रबन्धन-नियमाः प्रवर्तिताः सन्ति तथा राज्य-जनपदस्तरयोः समितयः गठिताः सन्ति। प्रदेशे अपशिष्ट-प्रबन्धनाय कार्यप्रवाह-प्रबन्धन-प्रणाली विकसिता क्रियमाणा अस्ति। ‘वॉश-ऑन-व्हील्स’ अभियानस्य अन्तर्गतं १९२४ समूहेषु कार्याणि सञ्चाल्यन्ते तथा नवसहस्राधिकाः जलसञ्चय-प्रपाया: स्वच्छीकृताः सन्ति। सभायां प्रधानमन्त्री-स्वच्छ-भारत-अभियानस्य वार्षिक-लक्ष्याणां, सामुदायिक-स्वच्छता-परिसराणां, गोमय-धन-परियोजनायाः तथा प्लास्टिक-अपशिष्ट-प्रबन्धनस्य प्रगतेः समीक्षा अपि कृता। अस्मिन् सभायां सम्बन्धित-विभागानां वरिष्ठाधिकारिणः उपस्थिताः आसन्।

Hindusthan Samachar / Divya Ranjan