Enter your Email Address to subscribe to our newsletters


–देहली-लक्ष्मी-योजना-पटलेन १ अगस्त-मासात् आवेदनं कर्तुं शक्यते
नवदेहली, २८ जुलाईमासः (हि.स.)। देहली-सर्वकारेण महिलानाम् आर्थिक-सशक्तीकरणस्य सामाजिक-सुरक्षायाश्च दिशि मङ्गलवासरे ऐतिहासिकं पदक्षेपं कृत्वा देहली-लक्ष्मी-योजना अनुमोदिता। अस्याः योजनायाः आवेदन-प्रक्रिया देहली-लक्ष्मी-योजना-पोर्टल इत्यस्य माध्यमेन अन्तर्जालमार्गेण भविष्यति। एतदर्थम् अन्तर्जाल-पटलस्य आरम्भः १ अगस्तमासात् भविष्यति, येन पात्राः महिलाः आवेदनं कर्तुं शक्नुवन्ति। रक्षाबन्धन-पर्व २८ अगस्तमासे भविष्यति।
मुख्यमन्त्रिण्याः रेखा-गुप्तायाः अध्यक्षतायां मङ्गलवासरे सचिवालये सम्पन्नायां मन्त्रीमण्डल-सभायां योजनायाः मार्गदर्शक-सिद्धान्ताः अनुमोदिताः। अस्याः महत्त्वाकाङ्क्षिण्याः योजनायाः उद्देश्यं महिलाः आर्थिकदृष्ट्या सुदृढाः सामाजिकदृष्ट्या सशक्ताश्च कर्तुम् अस्ति। अस्याः योजनायाः अन्तर्गतं पात्राभ्यः महिलाभ्यः प्रतिमासं २५०० रूप्यकाणां वित्तीय-सहायता प्रदास्यते। वित्तीयवर्षे २०२६–२७ अस्यै योजनायै ५११० कोटि-रूप्यकाणां प्रावधानं कृतम् अस्ति तथा च देहली-नगरस्य १७ लक्षाधिकाः महिलाः लाभान्विताः भविष्यन्तीति अपेक्षा अस्ति।
मन्त्रिमण्डल-सभायाः अनन्तरं मुख्यमन्त्री रेखा-गुप्ता मन्त्रिपरिषदः सदस्यैः सह संयुक्त-संवाददाता-सम्मेलने देहली-लक्ष्मी-योजनायाः औपचारिक-घोषणाम् अकरोत्। सा अवदत् यत् देहली-नगरस्य भगिनीनाम् आर्थिक-स्वावलम्बनाय सर्वकारेण यः सङ्कल्पः कृतः आसीत्, सः अद्य पूर्णः जातः। अस्याः योजनायाः अन्तर्गतं सर्वाभ्यः पात्राभ्यः महिलाभ्यः प्रतिमासं २५०० रूप्यकाणां वित्तीय-सहायता प्रदास्यते। एषा योजना लक्षशः महिलानां जीवने आर्थिक-सुरक्षायाः आत्मनिर्भरतायाश्च नूतनमध्यायं लिखिष्यति। देहली-सर्वकारेण स्वकार्यकालस्य केवलं सपादवर्षस्य अन्तरे महिलाभ्यः कृतं महत्त्वपूर्णं वचनं परिपालितम्। सा सर्वाः देहली-महिलाः अस्मिन् ऐतिहासिक-निर्णये अभिनन्दित्वा अवदत् यत् एषः सर्वकारः जनतायाः आशीर्वादेन निर्मितः अस्ति तथा सदा जनहिते महिला-हिते च कार्यं करिष्यति।
अस्मिन् अवसरे मन्त्रिणः प्रवेश-साहिब-सिंहः, आशीष-सूदः, मनजिन्दर-सिंह-सिरसा, कपिल-मिश्रः, डॉ. पङ्कज-सिंहः तथा वरिष्ठ-अधिकारिणः उपस्थिताः आसन्।
मुख्यमन्त्री अवदत् यत् एषा योजना केवलं आर्थिक-सहायतायाः पर्यन्तं न सीमिता, अपितु अस्याः माध्यमेन शिक्षा, स्वास्थ्यं, सामाजिक-दायित्वं तथा महिलानां समग्र-विकासः अपि प्रोत्साह्यते। योजनायाः अन्तर्गतं बालकानां विद्यालयेषु नामाङ्कनम्, अपार-परिचयपत्रम्, आभा-परिचयपत्रम्, समये टीकाकरणं तथा पोषण-अनुवर्तन-पञ्जीकरणम् इत्यादीनि महत्त्वपूर्णानि कार्याणि प्रोत्साहयिष्यन्ते। महिलाः ‘एकं वृक्षं मातुः नाम्ना’, स्वच्छ-भारत-अभियानम् तथा एकवार-उपयोग्य-प्लास्टिकस्य अनुपयोगः इत्यादिषु जनहित-अभियानेषु अपि संयोजयिष्यन्ते। ताभ्यः स्वसहायता-समूहैः कौशल-प्रशिक्षणेन च सम्बद्धुं प्रोत्साहनम् अपि प्रदास्यते, येन ताः आर्थिकदृष्ट्या अधिकं समर्थाः भवेयुः।
योजनायाः प्रमुख-विशेषताः—
२१ वर्षेभ्यः ६० वर्षपर्यन्तं वयस्काभ्यः पात्राभ्यः महिलाभ्यः योजनायाः लाभः भविष्यति, यासां परिवारस्य वार्षिकी आयः २.५० लक्ष-रूप्यकाणि यावत् अस्ति।
योजना प्रारम्भतः त्रिवर्षपर्यन्तं प्रवर्तिष्यते। तदनन्तरं आवश्यक-संशोधनैः सह तस्याः निरन्तरता भविष्यति।
पात्राभ्यः महिलाभ्यः प्रतिमासं २५०० रूप्यकाणि प्राप्तुं द्वौ विकल्पौ भविष्यतः।
प्रथम-विकल्पे १५०० रूप्यकाणि आर.डी./एफ.डी. रूपेण निक्षेपितानि भविष्यन्ति, शेषाणि १००० रूप्यकाणि सी.बी.डी.सी. डिजिटल-रूप्यक-कोषे प्रदास्यन्ते। डिजिटल-कोषे प्राप्तधनस्य उपयोगः सर्वकारेण निर्धारितानुसारं अनुमत-वस्तुषु सेवासु च एव कर्तुं शक्यते।
द्वितीय-विकल्पे महिला सम्पूर्णानि २५०० रूप्यकाणि आर.डी./एफ.डी. रूपेण एव स्वीकर्तुं शक्नोति। अस्य विकल्पस्य उद्देश्यं महिलानां पूञ्जी-निवेशं प्रोत्साहयितुम् अस्ति।
अपात्राः महिलाः—
याः महिलाः पूर्वमेव अन्यस्य आर्थिक-सहायता-योजनायाः अथवा निवृत्ति-वेतनस्य लाभं प्राप्नुवन्ति, आयकरं ददति, जी.एस्.टी.-विवरणपत्रं समर्पयन्ति, सर्वकारीय-कर्मचारिण्यः सन्ति, तिसृभ्यः अधिकानां जीवित-सन्तानानां मातरः सन्ति, येषां परिवारस्य वार्षिकी विद्युत्-उपभोगः २४०० यूनिट्-परिमाणात् अधिकः अस्ति, येषां परिवारस्य कश्चन सदस्यः राज्य-सर्वकारे, भारत-सर्वकारे, सार्व-जनिक-उपक्रमे अथवा सर्वकारीय-संस्थायां कार्यरतः अस्ति, चतुश्चक्र-यानस्य स्वामिनः सन्ति अथवा आपराधिक-अभिलेखः अस्ति— ताः महिलाः अस्याः योजनायाः लाभाय पात्राः न भविष्यन्ति।
Hindusthan Samachar / Divya Ranjan