रायपुरम्, 28 जुलाईमासः (हि.स.)।

छत्तीसगढशासनस्य मत्स्यपालनविभागस्य स्पानसंवर्धनयोजना बस्तरजनपदस्य ग्रामीणानां कृते आयवर्धनस्य प्रभावी माध्यमं भवति। अस्याः योजनायाः लाभं प्राप्य बस्तरविकासखण्डस्य सिवनीग्रामस्य महिला मत्स्यकृषिका मनकीबघेलः केवलं द्विमासयोः अन्तरे पञ्चदशसहस्ररूप्यकाणां अतिरिक्ताम् आयम् अर्जितवती। अधुना सा मत्स्याङ्गुलिकानां उत्पादनस्य विस्तारं कृत्वा आयवृद्ध्यर्थम् अधिकं प्रयत्नं करोति।

मत्स्यपालनविभागस्य अनुसारम् स्पानसंवर्धनयोजनायाः उद्देश्यम् ग्रामीणक्षेत्रेषु स्थानीयस्तरे मत्स्यबीजोत्पादनस्य प्रोत्साहनम् मत्स्यकृषकाणां वैज्ञानिकपद्धत्या प्रशिक्षणप्रदानम् तेषाम् आयवृद्धिः च अस्ति। अस्यां योजनायां कृषकेभ्यः उच्चगुणवत्तायुक्तं मत्स्यबीजम् स्पान नर्सरीजालम् तथा सरसिप्रबन्धनम् स्पानसंवर्धनम् जलगुणवत्तायाः संरक्षणम् इत्यादिषु निःशुल्कं प्रशिक्षणम् प्रदीयते।

मईमासे २०२६ तमे वर्षे विभागेन मनकीबघेलायै मिश्रितजातीयानां प्रायः पञ्चविंशतिसहस्रं स्पान प्रदत्तम्। सहैव सरस्य उर्वरतावृद्ध्यर्थं खादः खल्ली च प्रदत्ता। मनकी स्वपरिवारस्य एकैकडक्षेत्रे विस्तृतयोः द्वयोः सरसोः स्पानसंवर्धनम् अकरोत्। नियमितपरिचरणेन वैज्ञानिकप्रबन्धनेन च अल्पकाले एव उच्चगुणवत्तायुक्ताः मत्स्याङ्गुलिकाः सिद्धाः। विभागेन सिद्धमत्स्यबीजानां विपणनार्थम् आक्सीजनसिलिण्डरः पॉलीथीनपुटकाः बोरिकाः जालानि च निःशुल्कं प्रदत्तानि।

मनकीबघेलस्य भ्रातृपुत्रः सुखलालबघेलः अवदत् यत् अधुना यावत् प्रायः त्रिंशत्किलोग्रामपरिमिताः मत्स्याङ्गुलिकाः प्रतिकिलोग्रामं पञ्चशतरूप्यकाणां मूल्येन विक्रीताः। तेन परिवाराय पञ्चदशसहस्ररूप्यकाणां अतिरिक्ता आयः अभवत्। सरसि अद्यापि प्रायः पञ्चाशत्किलोग्रामपरिमिताः मत्स्याङ्गुलिकाः विक्रयार्थं सज्जाः सन्ति। ताभ्यः अग्रे अपि उत्तमायाः आयायाः अपेक्षा विद्यते।

बघेलपरिवारः सप्तैकडपरिमितायां भूमौ धानम् मक्कम् शाकभाजीनां च कृषिं करोति। मत्स्यपालनात् प्राप्तया सफलतया उत्साहितः परिवारः आगामिवर्षे मत्स्याङ्गुलिकाउत्पादनस्य विस्तारं कर्तुं निश्चयं कृतवान्। येन कृषेः सह मत्स्यपालनम् अपि आयस्य दृढाधारः भवेत्।

---------------

Hindusthan Samachar / Dheeraj Maithani