त्रिषु वर्षेषु कुमाऊं विश्वविद्यालयः प्राप्नोत् ऐतिहासिकीः उपलब्धीः- कुलपतिः
नैनीतालम्, 11 अगस्तमासः (हि.स.)। कुमाऊँविश्वविद्यालयस्य कुलपतिः प्रो. दीवानरावत् मङ्गलवासरे विभिन्नैः संकायाध्यक्षैः माध्यमप्रतिनिधिभिश्च सह संवादे वर्ष २०२३ तः २०२६ पर्यन्तं स्वस्य कार्यकाले विश्वविद्यालयस्य शैक्षणिके, अनुसन्धानात्मक, प्रशासनिक
वार्ता करते कुलपति।


नैनीतालम्, 11 अगस्तमासः (हि.स.)।

कुमाऊँविश्वविद्यालयस्य कुलपतिः प्रो. दीवानरावत् मङ्गलवासरे विभिन्नैः संकायाध्यक्षैः माध्यमप्रतिनिधिभिश्च सह संवादे वर्ष २०२३ तः २०२६ पर्यन्तं स्वस्य कार्यकाले विश्वविद्यालयस्य शैक्षणिके, अनुसन्धानात्मक, प्रशासनिके आधारभूतसंरचनासम्बद्धे च क्षेत्रे प्राप्तां प्रगतिं विषयीं सूचनां प्रदत्तवान्। तेन उक्तं यत् अस्मिन् अवधौ शैक्षणिकसत्राणां परीक्षाव्यवस्थायाश्च नियमितीकरणे, अनुसन्धानस्य नवाचारस्य च प्रोत्साहने, आधारभूतसुविधानां विस्ताराय, विद्यार्थिभ्यश्च नवीनावसराणां प्रदाने उल्लेखनीयाः कार्याः कृताः सन्ति। एतेषु बहवः कार्याः विश्वविद्यालयस्य स्थापनानन्तरं प्रथमवारं सम्पन्नाः सन्ति।

प्रो. रावतेन उक्तं यत् विश्वविद्यालयाय मेरुपरियोजनायाः अन्तर्गतं शतकोटिरूप्यकाणां अनुदानं तथा एएनआरएफपेयरे इत्यस्य अन्तर्गतं भारतीयविज्ञानसंस्थानं बेङ्गलूरु इत्यनेन सह शतकोटिरूप्यकाणां परियोजना च प्राप्ता अस्ति। मेरुपरियोजनायाः अन्तर्गतं देशस्य षड्विंशतिः राज्यविश्वविद्यालयैः सह कुमाऊँविश्वविद्यालयस्यापि चयनं कृतम् अस्ति। अस्याः योजनायाः अन्तर्गतं विश्वविद्यालयाय पटवाडांगरस्थले षड्विंशत्यधिकपञ्चदशमलवपञ्च एकरपरिमिता भूमिः अपि प्राप्ता अस्ति, यत्र भविष्ये मेरुपरिसरस्य विकासस्य योजना अस्ति। एएनआरएफपेयरे परियोजनायाः माध्यमेन विश्वविद्यालयस्य शोधार्थिनः देशस्य अग्रणीवैज्ञानिकसंस्थाभिः सह कार्यं कर्तुं अवसरं प्राप्स्यन्ति।

तेन उक्तं यत् परीक्षाव्यवस्थायाः शैक्षणिकव्यवस्थायाश्च नियमितीकरणेन सह मईजून २०२५ तमस्य वर्षस्य परीक्षापरिणामाः त्रिषु सप्ताहेषु एव घोषिताः। परीक्षासम्बद्धेषु सूचनाधिकारप्रकरणेषु सप्तषष्टिप्रतिशतं न्यूनता अभवत्। आधारभूतसंरचनाक्षेत्रे द्वादश शैक्षणिकभवनानां प्रमुखसुविधानां च विकासः कृतः। तेषु औषधनिर्माणशास्त्रस्य शैक्षणिकभवनं प्रयोगशाला च, डीएसबीपरिसरस्य सूचनाप्रौद्योगिकीप्रयोगशाला, आईटीईपीविभागः, हर्मिटेजस्य सम्मेलनकक्षः, सोनगांवस्थं विधिसंकायम्, होटलप्रबन्धनसम्बद्धाः सुविधाः तथा केन्द्रीयपुस्तकालये श्रीकालूमहरस्मृतिवाचनालयश्च प्रमुखाः सन्ति।

अनुसन्धानस्य प्रोत्साहनाय आन्तरिकशोधनिधेः व्यवस्था तथा पेटेण्टप्रस्तावानां दाखिलीकरणाय वित्तीयसहायता च प्रारब्धा। विद्यार्थिनां कृते प्रतिभान्वेषणम्, विद्यसेतुः, पुस्तकालयचैम्पियनपुरस्कारः, पीएचडीफेलोशिप्, प्रयोगशालायां कार्यालये च प्रशिक्षणम् इत्याद्याः पहलाः प्रारब्धाः सन्ति।

अनाथविद्यार्थिभ्यः निःशुल्कशिक्षायाः एसएसबीप्रशिक्षणस्य च व्यवस्था अपि कृता अस्ति। विश्वविद्यालयेन षड्विंशतिः संस्थाभिः सह समझौताज्ञापनानि कृतानि सन्ति। जाइस्ट् इति जापानदेशस्य संस्थया तथा केस्ट् इति दक्षिणकोरियादेशस्य संस्थया सह सहयोगेन विद्यार्थिभ्यः अन्तरराष्ट्रीयप्रशिक्षणस्य आदानप्रदानस्य च अवसराः विकसिताः सन्ति। जाइस्टस्य सहयोगेन द्वाभ्यां विद्यार्थिभ्यां निःशुल्कप्रशिक्षणस्य अवसरः प्राप्तः अस्ति।

गोपनीयपरीक्षामुद्रणकार्ये मुक्तनिविदाव्यवस्थायाः प्रवर्तनेन पञ्चकोटिरूप्यकेभ्यः अधिकस्य धनस्य बचतं जातम्। अष्टत्रिंशत् करियरउन्नयनयोजनासम्बद्धप्रकरणानां निस्तारणं तथा सप्त नवीननियुक्तयः च कृताः सन्ति। पर्यावरणसंरक्षणस्य अन्तर्गतं परिसरे सप्तशताष्टाशीतिकिलोवाट् क्षमतायुक्ताः सौरऊर्जापटलाः स्थापिताः सन्ति। तदनन्तरं द्विचत्वारिंशत् आवासीयैककानां नवीनीकरणं तथा छात्रावासेषु सुविधानां विस्तारश्च कृतः।

कुलपतिना उक्तं यत् एताः उपलब्धयः विश्वविद्यालयपरिवारस्य सामूहिकप्रयत्नानां फलस्वरूपाः सन्ति। तेन आगामीप्राथमिकतासु पटवाडांगरस्थले मेरुपरिसरस्य विकासः, बहुविषयकशिक्षा अनुसन्धानं च, अन्ताराष्ट्रियसहयोगः, नवीननियुक्तयः तथा आधुनिकानाम् आधारभूतसुविधानां विस्तारश्च प्रमुखरूपेण निर्दिष्टाः।

Hindusthan Samachar / Dheeraj Maithani