उज्जयिनी, २८ अगस्तमासः (हि.स.)। मध्यप्रदेशस्य उज्जयिनीमण्डले स्थिते विश्वप्रसिद्धे श्रीमहाकालेश्वरमन्दिरे रक्षाबन्धनपर्वणः अवसरे देशस्य सर्वप्रथमं रक्षासूत्रं भगवान् महाकालाय समर्पितम्। शुक्रवासरे प्रातःकालस्य त्रिवादने आयोजितायां भस्मारार्तिक्यं पुरोहित-परिवारस्य महिलाभिः बाबामहाकालाय द्विफुटपरिमितं विशेषरक्षासूत्रं बद्धम् तथा सपादलक्षमोदकानां महाभोगः समर्पितः।

धार्मिकनगर्याम् उज्जयिन्यां रक्षाबन्धनस्य पावनपर्वणः शुभारम्भः सर्वप्रथमं बाबामहाकालस्य मन्दिरात् अभवत्। शुक्रवासरे प्रातः भस्मारत्याः समये पुरोहितपरिवारस्य महिलाभिः भगवान् महाकालाय रक्षासूत्रं बध्वा देशस्य समाजस्य च सुखसमृद्धेः कामना कृता। मान्यतानुसारं सनातनपरम्परायाः सर्वेषां प्रमुखपर्वणां शुभारम्भः सर्वप्रथमं राजाधिराजमहाकालस्य प्राङ्गणादेव भवति।

रक्षासूत्रबन्धनस्य अस्याः पावनपरम्परायै पुरोहितौ ओमगुरुः राजेशशर्मा च तयोः परिवारस्य महिलाः रात्रौ प्रायः द्विवादने एव मन्दिरपरिसरं प्राप्तवत्यः। भस्मारत्यां बाबामहाकालाय भस्म समर्पिते सति मन्त्रघोषस्य मध्ये द्विफुटपरिमितं भव्यं रक्षासूत्रं भगवत: महाकालस्य विग्रहे समर्पितम्। सम्पूर्णं श्रावणमासं व्रतमुपवासं च धृतवत्यः महिलाः एतत् प्रसादं गृहीत्वा स्वव्रतस्य पारणम् अकुर्वन्, ततः स्वभ्रातृभ्यः रक्षासूत्रं बद्धम्।

रक्षाबन्धनस्य श्रावणीपूर्णिमायाश्च अवसरे बाबामहाकालाय सपादलक्षशुद्धदेशी-घृतनिर्मितलड्डूनां महाभोगः समर्पितः। धार्मिकमान्यतानुसारं सम्पूर्णं श्रावण-मासम् उपवासं कुर्वन्तः श्रद्धालवः पूर्णिमायां महाकालस्य मोदकप्रसादं गृहीत्वैव स्वव्रतं पूर्णं कुर्वन्ति। भक्तेभ्यः वितरणाय मन्दिरसमित्या पुरोहितैश्च बृहत्प्रमाणेन एषः प्रसादः सज्जीकृतः आसीत्।

पुरोहितः आकाशगुरुः अवदत् यत् प्रायः द्विफुटपरिमितमिदं विशेषरक्षासूत्रं पुरोहितपरिवारस्य महिलाभिः सप्ताह-पर्यन्तं कठिनपरिश्रमेण निर्मितम्। निर्माणसमये महिलाः निरन्तरं ‘जय महाकाल’ तथा ‘ॐ नमः शिवाय’ इति मन्त्रयोः जपं कुर्वत्यः आसन्। रक्षासूत्रं रेशमवस्त्रेण, रेशमसूत्रैः, काचकार्येण आभरणैश्च अलङ्कृतम्। अस्मिन् भगवान् महाकालस्य प्रियं त्रिनेत्रं, ‘ॐ’, त्रिपुण्ड्रं रुद्राक्षं च समाविष्टानि। तदनन्तरं भगवान् श्रीकृष्णस्य प्रियं मयूरपिच्छं गोमातुः प्रतीकचिह्नानि च अस्मिन् स्थानं प्राप्तवन्ति।

Hindusthan Samachar / Divya Ranjan