नवदिल्ली, ११ सेप्टेम्बरमासः (हि.स.)। दिल्लीमुख्यमन्त्री रेखागुप्ता शुक्रवासरे राज्य-महिलायोगस्य सभायां उक्तवती यत् आयोगेन महिलासम्बद्धानाम् अन्तर्जाल-सूचनाव्यवस्थां सुदृढां कृत्वा महिलानां बालिकानां च हितसम्बद्धेषु विषयेषु धरातले सक्रियता वर्धनीया। तया पॉक्सो तथा साइबर-अपराधानां विषये बालिकाः जागरूकाः कर्तुं, पात्रकिशोरीभ्यः एचपीवी-टीकाकरणस्य लाभं प्रापयितुं तथा महिलानां सूचनानाम् अन्तर्जाल-निस्तारणव्यवस्थां अधिकं सरलां प्रभावीञ्च कर्तुं बलं दत्तम्।

मुख्यमन्त्री-जनसेवासदने आयोजितायां सभायां आयोगस्य अध्यक्षा लतागुप्ता, सदस्याः वरिष्ठाधिकारिणश्च उपस्थिताः आसन्। मुख्यमन्त्री उक्तवती यत् महाविद्यालयेषु अध्ययनं कुर्वतीनां छात्राणां साइबर-अपराधेभ्यः सुरक्षायै विशेषरूपेण जागरूकता करणीया। तया आयोगं प्रति परामर्शः दत्तः यत् महाविद्यालयेषु अभियानं सञ्चाल्य छात्राभ्यः अन्तर्जाल-उत्पीडनात्, सामाजिक-माध्यमानां दुरुपयोगात्, साइबर-लुंठनेभ्यः अन्येभ्यः च डिजिटल-अपराधेभ्यः रक्षणस्य उपायानां विषये सूचना प्रदीयेत तथा घटनायाः सति कुत्र कथं च सूचना पञ्जीकर्तव्या, इत्यस्यापि सूचना दीयेत।

मुख्यमन्त्री उक्तवती यत् बालिकाभिः स्वकीयाधिकाराणां तथा यौनापराधेभ्यः सुरक्षायै उपलब्धानां नैयायिकप्रावधानानां च ज्ञानं भवितुम् अत्यावश्यकम् अस्ति। तया आयोगं प्रति पॉक्सो-अधिनियमस्य विषये जागरूकतां वर्धयितुं विद्यालयेषु महाविद्यालयेषु च अभियानं सञ्चालयितुं तथा शोषणस्य उत्पीडनस्य वा स्थितौ बालिकाभ्यः उपलब्धायाः सहायतायाः सूचनाव्यवस्थायाश्च विषये सूचनां प्रदातुं निर्देशः दत्तः। तया गर्भाशयग्रीवाकर्कटात् रक्षणाय एचपीवी-टीकाकरणस्य विषये अपि जागरूकतां वर्धयितुं बलं दत्तम्।

मुख्यमन्त्री उक्तवती यत् समाजस्य वञ्चितानाम् आवश्यकताग्रस्तानां च वर्गाणां पात्रकिशोरीभ्यः निःशुल्क-एचपीवी-टीकाकरणस्य सूचनां सुविधां च प्रापयितुं प्राथमिकता भवेत्। आयोगेन अस्मिन् दिशि जागरूकताकार्यक्रमान् वर्धयित्वा आवश्यकताग्रस्तपरिवाराणां यावत् सम्यक् सूचनान प्रापयितुं सम्बन्धितविभागैः सह समन्वयः करणीयः इति तया परामर्शः दत्तः।

मुख्यमन्त्रिणा महिलायोगस्य अन्तर्जाल-सूचनाव्यवस्थां अधिकं सुदृढां कर्तुम् अपि बलं दत्तम्। तया उक्तं यत् गृज़हिंसा, मानवतस्करी, यौनशोषणम्, उत्पीडनम् इत्यादीनां सूचनानां कृते महिलाभ्यः सरलः, सुलभः, विश्वसनीयश्च व्यवस्था उपलब्धा भवेत्। अन्तर्जाल-सूचनाप्रणाली तादृशी भवेत् यत्र महिला सुगमतया स्वकीयां सूचनां पञ्जीकर्तुं शक्नुयात् तथा तस्याः निस्तारणप्रक्रियायाः विवरणमपि निरन्तरं प्राप्नुयात्। आयोगस्य कार्यप्रणालीं महिलानां वास्तविकाव-श्यकतानुसारम् अधिकं प्रभावी कर्तुं तथा शिकायतानां निस्तारणे संवेदनशीलतां तत्परतां च सुनिश्चितं कर्तुं तया परामर्शः दत्तः।

मुख्यमन्त्रिणा सङ्कटस्थितौ महिलाभ्यः सहाय्यं प्रदातॄणां वन-स्टॉप्-सेण्टराणां (सखी) तथा सर्वकारेण गैर-सर्वकारीयसंस्थाभिश्च सञ्चालितानां महिलाश्रय-देखभालसंस्थानां च भ्रमणं कृत्वा तत्रत्यव्यवस्थानां समीक्षां कर्तुम् अपि बलं दत्तम्। तया उक्तं यत् एतेषु संस्थानेषु निवसन्तीनां महिलानां कृते सुरक्षितवातावरणेन सह आवश्यक-चिकित्सा, परामर्शः, नैयायिकसहायता, पुनर्वाससम्बद्धाः सुविधाश्च प्रभावीरूपेण उपलब्धाः भवेयुः। महिलानां समस्यासु समाधानं केवलं सूचनाप्राप्तेः अनन्तरं कार्यवाहीपर्यन्तं सीमितं न भवेत्, अपितु जागरूकता, निवारणम्, सहायता, सूचनानिवारणम् इत्येतेषु प्रत्येकस्मिन् स्तरे आयोगस्य सक्रियभूमिका दृश्येत।

/ अंशु गुप्ता