पटना, 22 जनवरीमासः(हि.स.)।

बिहारविधानसभायाः आमनिर्वाचनम् २०२५ मध्ये नवाचारस्य उत्कृष्टप्रयोगं कृत्वा मतदाता-जागरूकताअभियाने सर्वोत्तमं प्रदर्शनं कृतमिति कारणात् पटना-जिलः भारतनिर्वाचनआयोगेन देशव्यापिनः “सर्वश्रेष्ठनिर्वाचनजिला-पुरस्कारस्य” (बेस्ट इलेक्शन डिस्ट्रिक्ट अवॉर्ड) कृते चयनितः अभवत्।

जिलानिर्वाचनपदाधिकारी-सह-जिलाधिकारी पटना गुरुवासरे प्रथमपुरस्काराय पटना-जिलस्य चयनं जातमिति श्रुत्वा हर्षं व्यक्तवान्, तथा जिलायाः सर्वान् पदाधिकारिणः कर्मकरान् च अभिनन्दितवान्। अपि च सम्पूर्णनिर्वाचनप्रक्रियायां सक्रियभूमिकानिर्वहणाय पटना-जिलस्य सर्वेभ्यः मतदातृभ्यः सामान्यजनाय च हार्दिकं कृतज्ञतां प्रकटितवान्।

जिलाधिकारी अवदत् यत् बिहारविधानसभायाः आमनिर्वाचनस्य सफलसमापनार्थं सम्पूर्णदलस्य महत्त्वपूर्णा भूमिका आसीत्। एतेषां सर्वेषां प्रयत्नानां फलस्वरूपेण एव पटना-जिलस्य मतदानप्रतिशतं बिहारविधानसभायाः आमनिर्वाचनम् २०२० इत्यस्मात् तुलनया प्रायः अष्टप्रतिशतं वर्धितम्। वर्षे २०२० मध्ये मतदातृ-परिवर्तनदरः (VTR) ५१.१२ प्रतिशतः आसीत्, यः २०२५ मध्ये वर्धित्वा ५९.०२ प्रतिशतः अभवत्।

जिलाधिकारी अवदत् यत् मतदातृ-परिवर्तनदरे उत्कृष्टप्रदर्शनं महती चुनौती आसीत्, यतो हि पटना सामान्यतया सम्पूर्णदेशे न्यूनमतदानप्रतिशतयुक्तजिलारूपेण ज्ञायते स्म। अत्र नगरीय-उदासीनता (अर्बन अपैथी) अपि प्रचुरतया विद्यमाना अस्ति। गतदशवर्षेषु पटना-जिलायां मतदानप्रतिशते न्यूनतायाः प्रवृत्तिः एव दृश्यते स्म। एतादृशां प्रवृत्तिं निरोद्धुं तथा मतदातृ-परिवर्तनदरे वृद्धिं कर्तुं न सुलभं प्रतीतं जातम्। तथापि सर्वेषां पदाधिकारिणां समेकितप्रयत्नैः, सर्वेषां हितधारकाणां सकारात्मकभूमिकया, निर्वाचनविभागस्य भारतनिर्वाचनआयोगस्य च सततमार्गदर्शनात्, सामान्यजनस्य निर्वाचनप्रक्रियायां सक्रियभागीदारीया च, लोकसभायाः आमनिर्वाचनम् २०२४ इत्यस्य तुलनया बिहारविधानसभायाः आमनिर्वाचनम् २०२५ मध्ये मतदातृ-परिवर्तनदरे षट् प्रतिशतवृद्धिः अभवत्, तथा बिहारविधानसभायाः आमनिर्वाचनम् २०२० इत्यस्य तुलनया प्रायः अष्टप्रतिशतवृद्धिः अभवत्।

जिलाधिकारी अवदत् यत् मतदातृ-परिवर्तनदरे वृद्ध्यर्थं पटना-जिला-प्रशासनेन मतदाता-केन्द्रितं लक्ष्याधारितं बहुआयामं रणनीतिं स्वीकरोति स्म। पारम्परिकमाध्यमैः सह आधुनिकमाध्यमानां नवाचारी-प्रविधीनां च सम्यक् प्रयोगः कृतः। एक्स्, फेसबुक्, इन्स्टाग्राम्, पब्लिक्-एप् तथा अन्येषां सामाजिकमाध्यमानां, क्यूआर-कोडानां, पटना-स्मार्ट-सिटी-लिमिटेड् इत्यस्य परिवर्तनीय-सन्देश-प्रदर्शन-पट्टिकानां च आधुनिकमाध्यमानां प्रयोगेन सह, मेहन्दी, रङ्गोली, क्रीडाः, रैलिः, मानव-शृङ्खला, मतदाता-शपथः, रात्रि-चौपालः, परिचर्चा, गोष्ठी इत्यादिभिः माध्यमैः सर्वान् नागरिकान् निर्वाचनप्रक्रियायां सक्रियतया भागं ग्रहीतुं निरन्तरं आह्वानं कृतम्। पटना-नगरस्य गान्धी-मैदानस्थले जीविका-दीदीभिः, आङ्गनवाडी-सेविकाभिः सहायिकाभिः च सह, प्रायः षट् फुटबॉल-मैदानपरिमाणं महारङ्गोली निर्मिता आसीत्। जेपी-गङ्गा-पथे विशाल-सायकिल-रैलिः आयोजिता, यस्यां सहस्रशः प्रथमवार-मतदानकर्तारः युवकाः युवत्यश्च स्वप्रेरणया उत्साहपूर्वकं भागं गृहीत्वा मतदातॄन् मतदानाय प्रेरितवन्तः।

जिलाधिकारी अवदत् यत् मतदातॄणां सहाय्यार्थं “वोटर-हेल्पलाइन् १९५०” चतुर्विंशतिघण्टा-सप्तदिनं (२४×७) क्रियाशीला आसीत्। जनान् निर्वाचनप्रक्रियायां सक्रियतया भागं ग्रहीतुं प्रेरयितुं छठ्-महापर्वणि २०२५ अवसरे सर्वेषु छठ्-घाटेषु बैनर्, पोस्टर्, सेल्फी, जिङ्गल् इत्यादिभिः माध्यमैः सघनः मतदाता-जागरूकता-अभियानः सञ्चालितः। “नॉक्-द-डोर्”, “नो योर बूथ् एण्ड् कास्ट् योर् वोट्” इत्यादि अभियानेन निर्वाचकैः सह अन्तर्वैयक्तिक-संवादः स्थापितः तथा ते मतदानाय प्रेरिताः।

---------------

हिन्दुस्थान समाचार