इस्त्रा शहर, (मॉस्को), 02 अक्टूबरमासः (हि.स.)। रूसस्य राष्ट्रपतिः व्लादिमिर् पुतिनः यूक्रेनसङ्घर्षस्य शान्तिपूर्णसमाधानाय प्रधानमन्त्रिणः नरेन्द्रमोदिनः प्रयासानां प्रशंसां कृतवान्। पुतिनः उक्तवान् यत् मोदी निरन्तरं सङ्घर्षस्य समाप्तेः आवश्यकतायाः विषये बलं ददाति तथा तस्य समीपे उभयोः पक्षयोः स्वीकार्यसमाधानस्य अन्वेषणाय “अत्युत्तमाः विचाराः” सन्ति।

पुतिनः एतत् वक्तव्यं वाल्दाईविमर्शमञ्चस्य त्रयोविंशतितमस्य वार्षिकसमारोहे पूर्णसत्रं सम्बोधयन् दत्तवान्। सः उक्तवान् यत् भारतस्य प्रधानमन्त्री रूसदेशेन सह मैत्रीपूर्णसम्बन्धानां विद्यमानत्वेऽपि यूक्रेनसङ्घर्षस्य समाप्तेः विषयं निरन्तरं उत्थापयति। पुतिनः शान्तिपूर्णसमाधानस्य इच्छायै मोदीं प्रति कृतज्ञतामपि व्यक्तवान्।

पुतिनस्य अनुसारं मोदी सङ्घर्षस्य शीघ्रसमाप्तौ तथा सर्वेषां पक्षाणां कृते स्वीकार्यस्य समाधानस्य अन्वेषणे विशेषरुचिं धारयति। सः भारतस्य स्थितिं तटस्थाम् इति वर्णयन् उक्तवान् यत् नवदिल्ल्याः सङ्घर्षस्य समाप्तौ वास्तविकरुचिः अस्ति।

स्वीयसम्बोधने पुतिनः वर्तमानवैश्विकव्यवस्थायां जायमानानां व्यापकपरिवर्तनानाम् अपि विस्तरेण चर्चा कृतवान्। सः उक्तवान् यत् विश्वं राजनीतौ, अर्थव्यवस्थायां, प्रौद्योगिक्यां, ऊर्जायां, जलवायौ, चिकित्साक्षेत्रे तथा कृत्रिमबुद्धिमत्तायां च अनेकासु दिशासु महत्परिवर्तनानां कालं गच्छति। तस्य अनुसारम् एतैः परिवर्तनैः सह नूतनाः अवसराः उत्पद्यन्ते, किन्तु गम्भीराणि जोखिमानि अपि सृज्यन्ते।

रूसीराष्ट्रपतिना अन्तर्राष्ट्रीयसंस्थानां वर्तमानवैश्विकशासनव्यवस्थायाश्च सुधारस्य आवश्यकतायामपि बलं दत्तम्। सः उक्तवान् यत् संयुक्तराष्ट्रसङ्घसहिताः अन्तर्राष्ट्रीयसंस्थाः विश्वस्य वर्तमानवास्तविकतां तथा विभिन्नप्रदेशानां वर्धमानं प्रभावं अधिकं सम्यक् प्रतिबिम्बितुं शक्नुयुः।

पुतिनः बहुध्रुवीयविश्वव्यवस्थायाः उदयं वर्णितवान् तथा उक्तवान् यत् भविष्यस्य अन्तर्राष्ट्रीयव्यवस्थायां एशिया, आफ्रिका, लैटिनअमेरिका तथा मध्यपूर्वस्य भूमिका अधिकं महत्त्वपूर्णा भविष्यति। सः उक्तवान् यत् परिवर्तनस्य एषा प्रक्रिया दीर्घा जटिला च भविष्यति तथा अस्यां बहवः अनिश्चितताः निरन्तरं विद्यमानाः भविष्यन्ति।

कृत्रिमबुद्धिमत्तायाः वर्धमानप्रभावस्य विषये सः उक्तवान् यत् विश्वेन तस्याः प्रौद्योगिक्याः आर्थिकलाभैः सह सामाजिकमानवीयप्रभावानाम् अपि गम्भीरतया विचारः करणीयः। सः अङ्कीयसंप्रभुतां नूतनप्रौद्योगिकीनां च उत्तरदायित्वपूर्णप्रयोगं महत्त्वपूर्णौ विषयौ इति प्रतिपादितवान्।

यूक्रेनसङ्घर्षस्य विषये भाषमाणः पुतिनः रूसस्य पक्षं पुनरुक्तवान् तथा सङ्घर्षस्य कृते पश्चिमीदेशानां नाटोसङ्घटनस्य च नीतयः उत्तरदायिन्यः इति आरोपितवान्। एते दावाः रूसस्य आधिकारिकदृष्टिकोणस्य भागाः सन्ति तथा सङ्घर्षस्य कारणानां विषये यूक्रेनस्य पश्चिमीदेशानां च दृष्टिकोणः भिन्नः अस्ति।

पुतिनः उक्तवान् यत् अन्तर्राष्ट्रीयसम्बन्धेषु दीर्घकालिकस्थैर्याय देशैः परस्पराणां हितानि सुरक्षाचिन्ताः च ध्यानं कृत्वा सम्झौतेः दिशि अग्रे गन्तव्यम्। सः उक्तवान् यत् परिवर्तमानायां वैश्विकव्यवस्थायां संवादः परस्परावबोधश्च भविष्यस्य स्थैर्याय महत्त्वपूर्णौ भविष्यतः।---------------

Hindusthan Samachar / Dheeraj Maithani