शिवधनुषि भग्ने सति परशुरामः कुपितः, लक्ष्मणेन सह तीक्ष्णः संवादः अभवत्।
औरैया, 31 अक्टूबरमासः (हि.स.)। उत्तरप्रदेशस्य औरैयाजनपदस्य अजीतमल-नाम्नि कस्बे स्थिते वीराङ्गना अवन्तीबाई शिशु मान्यताप्राप्तविद्यालयस्य भटारोड-बाबरपुर-स्थिते प्राङ्गणे प्रायः त्रिंशद्वर्षेभ्यः प्रचल्यमानायाः पारम्परिकायाः रामलीलायाः अन्तर्गतं सीता
फोटो। मंच पर कलाकार


औरैया, 31 अक्टूबरमासः (हि.स.)। उत्तरप्रदेशस्य औरैयाजनपदस्य अजीतमल-नाम्नि कस्बे स्थिते वीराङ्गना अवन्तीबाई शिशु मान्यताप्राप्तविद्यालयस्य भटारोड-बाबरपुर-स्थिते प्राङ्गणे प्रायः त्रिंशद्वर्षेभ्यः प्रचल्यमानायाः पारम्परिकायाः रामलीलायाः अन्तर्गतं सीतास्वयंवरस्य, रावण-बाणासुरसंवादस्य तथा परशुराम-लक्ष्मणसंवादस्य च सजीवं मञ्चनम् अभवत्। कलाकाराणां उत्कृष्टाभिनयेन प्रभावशालिभिः संवादैश्च दर्शकाः मन्त्रमुग्धाः अभवन्। रामलीलादर्शनार्थं दर्शकाः शुक्रवासरे सम्पूर्णां रात्रिं यावत् उपस्थिताः आसन् तथा शनिवासरस्य प्रभातपर्यन्तं मण्डपे उत्साहः विद्यमानः आसीत्।

रामलीलायां सीतास्वयंवरस्य समये भगवान् श्रीरामः यदा शिवधनुः भग्नवान् तदा सम्पूर्णः मण्डपः ‘जय श्रीराम’ इति जयघोषैः प्रतिध्वनितः अभवत्। तस्मिन्नेव समये ‘तेहि अवसर सुनि शिव धनु भंगा, आये भृगुकुल कमल पतंगा’ इति चौपाय्याः सस्वरपाठः श्रुत्वा भगवान् परशुरामः क्रुद्धमुद्रया मञ्चम् आगतवान्। शिवधनुषः भग्नतायाः वृत्तान्तं श्रुत्वा तस्य क्रोधः पराकाष्ठां प्राप्तवान्। ततः परशुरामलक्ष्मणयोः मध्ये तीक्ष्णसंवादानां क्रमः प्रवृत्तः, येन दर्शकाः भावविभोराः अभवन्। लक्ष्मणस्य व्यङ्ग्यपूर्णोत्तरैः परशुरामस्य क्रोधपूर्णैः भावैश्च मञ्चनं विशेषरोमाञ्चकरम् अभवत्।

अपरतः सीतास्वयंवरस्य समये रावण-बाणासुरयोः संवादेन अपि दर्शकानां विशेषं मनोरञ्जनम् अभवत्। प्रदेशस्य विभिन्नभागेभ्यः समागताः प्रसिद्धाः कलाकाराः स्वकीयेन सशक्तेन अभिनयेन, उत्कृष्टया संवादप्रस्तुत्या प्रभावशालिभिः प्रस्तुतिभिश्च दर्शकानां मनांसि आकर्षितवन्तः। मध्ये मध्ये हास्यकलाकारः स्वकीयाभिः प्रस्तुतिभिः दर्शकान् हसितुम् प्रेरितवान् तथा बहूनि करतलध्वनिं प्राप्तवान्। सम्पूर्णां रात्रिं यावत् रामलीलास्थले दर्शकानां महती भीड् समुपस्थिता आसीत्।

कस्बास्थिते वीराङ्गना अवन्तीबाई शिशु मान्यताप्राप्तविद्यालये दशकेभ्यः आयोज्यमाना इयं रामलीला क्षेत्रस्य धार्मिकायाः सांस्कृतिक्याश्च परम्परायाः प्रमुखः भागः अभवत्। आयोजनावसरे अपि दर्शकेषु विशेषोत्साहः दृष्टः।

कार्यक्रमस्य व्यवस्थासु अध्यक्षः सत्यनारायणसक्सेना, शेषनारायणसक्सेना, कृष्णकुमारशुक्लः, राजेशगुप्तः, राजेन्द्रसोनी, ओमपालः, रामकुमारजैनः, दीपांशुः, भोलू इत्यादयः अनेके युवानः सहकारितां प्रदाय व्यवस्थाः सम्यक् सञ्चालितवन्तः।

---------------

Hindusthan Samachar / Dheeraj Maithani