Enter your Email Address to subscribe to our newsletters
-एमजीसीयू इत्यस्मिन् दिव्यांगजनानां भविष्यं प्रति द्वि दिवसीयस्य अंताराष्ट्रिय सम्मेलनस्य शुभारंभः
पूर्वी चंपारणम्,03 फ़रवरीमासः (हि.स.)।
महात्मा-गान्धी-केन्द्रीय-विश्वविद्यालयस्य सेल्-फ़ॉर्-पर्सन्स्-विद्-डिसएबिलिटीज इत्यस्य तत्वावधाने “भारतदेशे दिव्याङ्गानां भविष्यम्” इति विषयकः द्विदिवसीयः अन्ताराष्ट्रियः संगोष्ठी-समारोहः विश्वविद्यालय-परिसरे शुभारम्भं प्राप्तवान्।एतत् सम्मेलनं समावेशी-शिक्षा, गरिमा-केन्द्रित-विकासः तथा दिव्याङ्गजनानां अधिकार-सहभागिता-सशक्तीकरणस्य दिशायां एकः महत्त्वपूर्णः शैक्षणिकः सामाजिकश्च उपक्रमः अभवत्।
उद्घाटन-सत्रे मुख्य-प्रॉक्टरः प्रो. प्रसून-दत्तः अतिथीन् स्वागतं कृत्वा अवदत् यत् अस्माभिः कस्यचित् व्यक्तेः मूल्याङ्कनं तस्य शारीरिक-सीमानां आधारेण न कर्तव्यम्, अपि तु आत्मगुणानां आधारेण कर्तव्यम्। सः भारतीय-चिन्तनं मनीषां च उल्लेखयन् अवदत् यत् अस्माकं संस्कृतिः दिव्याङ्गतां दुर्बलतारूपेण न पश्यति, अपि तु विशिष्ट-सामर्थ्यरूपेण पश्यति। “दिव्याङ्ग-सहारा” तथा “दिव्याङ्ग-अमर” इत्यादयः संकल्पनाः अस्यैव दृष्टेः प्रतिविम्बाः सन्ति। अस्मिन् सन्दर्भे सः नागेश-भट्टस्य उदाहरणं प्रस्तूय अवदत् यत् संकल्पः आत्मबलं च सर्वासु सीमासु अतिशयन्ते।
सम्मेलनस्य पृष्ठभूमिम् उद्देश्यानि च प्रकाशयन् पीडब्ल्यूडी-सेल्-सदस्य-सचिवः डॉ. दीपक-महोदयः अवदत् यत् अयं सम्मेलनः समावेशनस्य व्यापकां अवधारणां केन्द्रे स्थापयति। तेन उक्तं यत् समाजे प्रत्येकः कश्चन व्यक्तिः केनचित् रूपेण सीमान्तीकृतः भवति, तथा अस्य सम्मेलनस्य उद्देश्यं सर्वान् वञ्चित-सीमान्त-समूहान् एकस्मिन् साझा-मञ्चे संयोज्य संवादं, सहयोगं, समाधानं च अग्रे नयितुम् अस्ति। सः स्पष्टतया अवदत् यत् समावेशनं लोकतन्त्रस्य, मानवाधिकारस्य, सामाजिक-न्यायस्य च आधारः अस्ति, तथा तन्त्रज्ञानं (तकनीकं) अपि अधिकं समावेशी कर्तुं कालस्य आवश्यकता अस्ति। विकासः तदैव सार्थकः भवति यदा सः गरिमा-केन्द्रितः भवति।
सम्मेलनस्य मुख्य-अतिथिः प्रो. डी. सी. राय-महोदयः, बाबा-साहेब-भीमराव-अम्बेडकर-विश्वविद्यालयस्य कुलपतिः, अवदत् यत् समावेशनं केवलं नीतिः योजना वा नास्ति, अपि तु मानवीय-संवेदनायाः सामाजिक-उत्तरदायित्वस्य च विषयः अस्ति। सः अवदत् यत् समावेशनमेव लोकतन्त्रस्य आत्मा अस्ति, मानवाधिकाराणां सामाजिक-न्यायस्य च वास्तविक-अभिव्यक्तिः अपि। तन्त्रज्ञानं विकासश्च तदैव अर्थपूर्णौ भवतः यदा तयोः लाभः समाजस्य प्रत्येकस्मिन् वर्गे समानरूपेण प्राप्यते।
अध्यक्षीय-संबोधने कुलपतिः प्रो. संजय-श्रीवास्तव-महोदयः अवदत् यत् महात्मा-गान्धी-केन्द्रीय-विश्वविद्यालयः दिव्याङ्गजनानां आवश्यकतासु अत्यन्तं संवेदनशीलः अस्ति, तथा विश्वविद्यालयस्य नीतयः समावेशन-समान-अवसर-सिद्धान्तयोः आधारे स्थिताः सन्ति। तेन उक्तं यत् पीडब्ल्यूडी-सेल्-माध्यमेन विश्वविद्यालयः दिव्याङ्गजनहिते निरन्तरं सकारात्मकं व्यवहारिकं च हस्तक्षेपं करोति। सः अवदत् यत् दिव्याङ्ग-विद्यार्थिनां शैक्षणिक-आवश्यकतानां दृष्ट्या विश्वविद्यालयस्य पुस्तकालयं अधिकं दिव्याङ्ग-अनुकूलं कर्तुं आवश्यकाः पदक्षेपाः स्वीकरिष्यन्ते, येन सर्वे विद्यार्थिनः अध्ययन-संसाधनेषु समानां पहुँचं प्राप्नुयुः। सः पुनरुक्तवान् यत् समावेशी-संवेदनशील-परिसर-निर्माणं विश्वविद्यालयस्य प्राथमिकतासु सदा एव अन्तर्भूतम् अस्ति।
कार्यक्रमस्य कुशलं गरिमामयं च संचालनं डॉ. कल्याणी-हज़ारी-महोदयया कृतम्, जबकि पीडब्ल्यूडी-सेल्-सदस्यः डॉ. पाथलोथ-ओंकार-महोदयः धन्यवाद-ज्ञापनं प्रस्तुत्य सर्वेषां अतिथीनां, वक्तॄणां, प्रतिभागिनां, आयोजन-संबद्ध-सदस्यानां च प्रति कृतज्ञतां व्यक्तवान्। अयं द्विदिवसीयम् अन्ताराष्ट्रियं सम्मेलनं विचार-विमर्शेन, अनुभव-साझाकरणेन, नीति-निर्देशनैश्च अधिक-समावेशी, न्यायपूर्णं, गरिमामयं च समाजं निर्मातुं महत्त्वपूर्णं योगदानं करिष्यति।
---------------
हिन्दुस्थान समाचार