भागलपुरम्, 16 अगस्तमासः (हि.स.)।

अङ्गप्रदेशस्य प्राचीनलोकसंस्कृतेः आस्थायाः अखण्डविश्वासस्य च प्रतीकं पञ्चदिवसीयं मां विषहरीपूजनं मनसापूजनं वा श्वः सोमवासरात् आरभ्यते। एतदर्थं नगरीयेषु ग्रामीणक्षेत्रेषु च स्थितानि सर्वाणि विषहरीमन्दिराणि आकर्षकरूपेण अलङ्कृतानि सन्ति। डलियाप्रदानाय मातुः दर्शनाय च श्रद्धालुषु महदुत्साहः दृश्यते।

पूजनस्य मुख्यं केन्द्रं ऐतिहासिकं पौराणिकं च स्थलम् चम्पानगरस्थितं मां मनसाविषहरीमन्दिरम् अस्ति। माता बिहुला बाला लखेन्द्रयोः गाथया सम्बद्धे अस्मिन् मन्दिरे सोमवासरस्य प्रातःकालादेव विशेषानुष्ठानानि प्रारभ्यन्ते। मन्दिरसमित्या जिलाप्रशासनेन च सुरक्षायै अवरोधकव्यवस्थायै पङ्क्तिबद्धदर्शनाय च सुदृढाः प्रबन्धाः कृताः सन्ति। चम्पानगरस्य अतिरिक्तं मनसाहबजादी भीखनपुर परबत्ती खंजरपुर मन्दरोजा बरारी इत्यादिषु विभिन्नेषु नगरीयेषु ग्रामीणक्षेत्रेषु च स्थितेषु मन्दिरेष्वपि भव्यालङ्करणं कृतम् अस्ति।

परम्परानुसारं सोमवासरे विभिन्नाभिः पूजासमितिभिः भव्यकलशयात्रा तथा देवी विषहरीदेव्याः प्रतिमानां शोभायात्रा च आयोजयिष्यते। अस्मिन् समये पारम्परिकवाद्ययन्त्राणां ढाकझाञ्झयोः च घोषेण सम्पूर्णं वातावरणं भक्तिमयं भविष्यति। ग्रामीणक्षेत्रेष्वपि अस्य पूजनस्य विषये व्यापकः उत्साहः दृश्यते। तत्र जनाः सामूहिकरूपेण डलवां दौरीं वा गृहीत्वा मन्दिरं प्रति गमिष्यन्ति।

विषहरीपूजनस्य समये अङ्गप्रदेशस्य प्रसिद्धायाः मञ्जूषाकलायाः जीवन्तं स्वरूपं द्रष्टुं शक्यते। मन्दिराणि मञ्जूषाचित्रकलया अलङ्कृतानि सन्ति। तेषु मातुः विषहरीदेव्याः पञ्चरूपाणि जया विषहरी शामीलबारी देव दोतनी च तथा सतीबिहुलायाः वीरतायाः कथाः चित्रिताः सन्ति।

रात्रौ विभिन्नेषु स्थानेषु बिहुलाविषहरीविषयकाणां लोकनाट्यानां लोकगीतानां च आयोजनं भविष्यति। एतानि कार्यक्रमाणि रात्रेः विलम्बपर्यन्तं श्रद्धालूनां मनांसि आकृष्यन्ति।

जनसमूहम् अवलोक्य नगरनिगमेन सर्वेषां पूजास्थलानां समीपे विशेषस्वच्छताव्यवस्था पूर्णा कृता अस्ति। ब्लिचिङ्गचूर्णस्य प्रसारणं तथा मार्गदीपानां व्यवस्थायाः सुधारकार्यं च सम्पन्नम् अस्ति। पुलिसप्रशासनेन चम्पानगरस्य मुख्यविषहरीमन्दिरे संवेदनशीलचतुष्पथःसु च अतिरिक्तपुलिसबलस्य महिलापुलिसकर्मचारिणां च नियुक्तिः कृता अस्ति। सीसीटीवीदृश्यग्राहकैः अपि असामाजिकतत्त्वानां गतिविधिषु सततं दृष्टिः स्थापयिष्यते।

---------------

Hindusthan Samachar / Dheeraj Maithani