लखनऊ, 24 सितंबरमासः (हि.स.)।

लखनऊविश्वविद्यालयस्य लोकप्रशासनविभागे गुरुवासरे “प्रशासनस्य कथा : अध्यायः प्रथमः — विकसितभारत@२०४७” इति विषये विशेषव्याख्यानस्य आयोजनं कृतम्। कार्यक्रमस्य प्रारम्भः भारतरत्नस्य अटलबिहारीवाजपेयीवर्यस्य प्रतिमायां पुष्पाञ्जलिप्रदानपूर्वकं दीपप्रज्वालनेन च अभवत्। कार्यक्रमस्य मुख्यविषयः “जननीतयः सम्भावनाश्च” इति आसीत्।

कार्यक्रमस्य मुख्यवक्ता डॉ. अनूपचन्द्रपाण्डेयः, सेवानिवृत्तः भारतीयप्रशासनिकसेवाधिकारी उत्तरप्रदेशशासनस्य च पूर्वमुख्यसचिवः, आसीत्। “जननीतयः सम्भावनाश्च” इति विषये परिचर्चायाः भूमिका प्रस्तुतयन्ती विभागाध्यक्षाः प्रोफेसर वैशालीसक्सेना “प्रशासनस्य कथा” इत्यस्य प्रथमाध्यायस्य आपदाप्रबन्धनस्य च उल्लेखं कृत्वा आपदाप्रतिरोधक्षमतायाः विषये विशेषं ध्यानम् आकर्षितवती।

कार्यक्रमस्य उद्देश्यं विकसितभारत@२०४७ इति सङ्कल्पस्य साकारीकरणे सुशासनस्य, प्रभावीप्रशासनस्य, जनकेन्द्रितनीतीनां तथा प्रशासनिकनवाचारस्य भूमिकां विषयी अकादमिकविमर्शं प्रोत्साहयितुम् आसीत्। कार्यक्रमे प्रशासनस्य शासनव्यवस्थायाश्च परिवर्तमानस्वरूपम्, नागरिककेन्द्रितप्रशासनं तथा भारतस्य दीर्घकालिकविकासलक्ष्याणि इत्यादिषु विषयेषु विचारविमर्शः कृतः।

कार्यक्रमस्य आयोजनं विश्वविद्यालयस्य कुलपतेः प्रोफेसर जे.पी.सैनीवर्यस्य संरक्षणे अभवत्। मुख्यवक्ता डॉ. अनूपचन्द्रपाण्डेयः स्वस्य विस्तृतस्य प्रशासनिकानुभवस्य आधारेण सुशासनस्य, लोकनीतेः, प्रशासनिकसुधारस्य तथा राष्ट्रनिर्माणस्य विविधपक्षेषु विस्तरेण प्रकाशं नीतवान्। विकसितभारतस्य लक्ष्यप्राप्तौ प्रशासनस्य भूमिका, नीतीनां प्रभावीक्रियान्वयनं तथा नागरिकानां सक्रियसहभागितायाः महत्त्वं च तेन रेखाङ्कितम्। तेन १९९३ तमे वर्षे अल्मोडायां घटितां आपदां प्रकरणाध्ययनरूपेण प्रस्तुतम्।

कार्यक्रमस्य अध्यक्षतां कुर्वन् कलासङ्कायस्य अधिष्ठाता प्रो. अरविन्दमोहनः स्वीयानुभवान् साझीकृत्य कथामाध्यमेन विद्यार्थिनः शिक्षयितुं विशेषं बलं दत्तवान्।

व्याख्यानस्य समये समावेशिनः, कार्यकुशलस्य, उत्तरदायिनः उत्तरदायित्वसम्पन्नस्य च शासनस्य विकसितभारतस्य आधारशिलारूपेण उल्लेखः कृतः। लोकप्रशासने पारदर्शिता, जनसहभागिता, नवाचारः तथा सेवाप्रदानस्य गुणवत्ता इत्येतेषां महत्त्वपूर्णत्वं प्रतिपादितम्। वक्तृभिः वर्षे २०४७ पर्यन्तं भारतं विकसितराष्ट्ररूपेण प्रतिष्ठापयितुं जनकेन्द्रितनीतीनां प्रभावीप्रशासनिकसंस्थानां च महत्त्वपूर्णभूमिका भविष्यतीति अपि चर्चितम्।

कार्यक्रमे “सुशासनात् विकसितभारतस्य दिशि” इति भावनां रेखाङ्कयन् सुशासनस्य, सशक्तनागरिकस्य विकसितभारतस्य च परस्परसम्बन्धानां विषये विशेषरूपेण चर्चा कृता।

कार्यक्रमे विभागस्य प्रोफेसर नन्दलालभारती, डॉ. नन्दिताकौशल, डॉ. सुशीलचौहान, डॉ. अमनसिंह, डॉ. राजेशकुमारः, शोधार्थिनः तथा बहुसंख्यकाः छात्राः उपस्थिताः आसन्। कार्यक्रमस्य सञ्चालनं कौशाम्बीसिंहतौमरेण कृतम्।

विद्यार्थिनां शोधार्थिनां च कृते एतत् व्याख्यानं प्रशासनिकानुभवस्य समकालीनशासनस्य च चुनौतयः अवगन्तुं महत्त्वपूर्णम् अवसरम् अभवत्। कार्यक्रमस्य आयोजनं लोकप्रशासनविभागस्य अटलसुशासनपीठस्य तत्त्वावधाने अभवत्। विभागस्य पीठस्य च पक्षतः अतिथिभ्यः कृतज्ञतां ज्ञापयन् डॉ. सुशीलसिंहचौहानेन सर्वेभ्यः धन्यवादः ज्ञापितः।

Hindusthan Samachar / Dheeraj Maithani